Віхры на скрыжаваннях

- Вунь сонца гарыць у вокнах дома - гэта Зарабінка, - сказала яна.

Валодзя прыбавіў кроку. Ён гаварыў жанчыне, што з дзіцем яна пойдзе ўперад. На раз'ездзе знойдзе, дзе жыве Шабліна, і спыніцца ў яе. Калі ж там будуць немцы, няхай як-небудзь папярэдзіць яго.

Ціхія палоскі жыта ружавелі пад праменнямі заходзячага сонца. Напэўна, апошні жаваранак цуркатаў і зніжаўся з халаднеючага неба да нагрэтага за дзень пяску. Валодзя сеў на ўзбочыну дарогі і глядзеў услед жанчыне з дзіцём, якія аддаляліся, рабіліся ўсё меншымі і меншымі чорнымі кропкамі. Калі сцямнела, партызан сам пайшоў на раз'езд.

Дом, дзе жыла Шабліна, яму паказала дзяўчына, якую ён сустрэў ля першага двара. Шабліна трывожылася і рыхтавалася да сустрэчы з незнаёмым чалавекам. Жанчына з дзіцем таксама чакала, пакуль ён прыйдзе. Але як толькі ўвайшоў Валодзя ў хату, жанчына ўзяла за руку хлопчыка і рашыла ісці далей. Колькі ні ўгаворвалі застацца нанач, яна не згадзілася.

Валодзя не ведаў, з чаго пачынаць сваю размову з усхваляванай жанчынай. А яна, напэўна, сэрцам адчувала, што гэты ўзброены малады чалавек прынёс ёй нейкую вестку пра мужа, і моўчкі чакала. Жанчына, баючыся сваіх думак, раз-пораз паглядала на партызана, але па выразу яго твару нічога не магла зразумець. А малады чалавек не мог ведаць душу жанчыны ў той цяжкі час. Валодзя думаў, што ёй аднолькава горка, ці муж жывы ды пакінуў яе, ці забіты. Не, Шабліна баялася толькі смерці свайго друга. Яна падышла да стала і запрасіла незнаёмага сесці. Валодзя паглядзеў на жанчыну больш уважліва. Нязыркае святло ад лямпы падала на яе загарэлы твар. З высокага лба прамыя чорныя валасы былі акуратна прычасаны назад і на патыліцы звязаны ў вузел. Гэта прычоска надавала своеасаблівую прыгажосць жанчыне. Высокая, стройная Шабліна выглядала не больш як на дваццаць пяць гадоў.

- Скажыце, ваш муж ні разу не быў дома? - неўзабаве запытаў Валодзя.

- Не, - Шабліна кінула на партызана жывы позірк.

- Вы можаце гаварыць са мной смела. Я добра ведаю Пятра Андрэевіча Шабліна, ён цяпер мой камандзір.

- А дзе вы служыце?

- Я партызан.

- Адкуль вы даведаліся, што яго сям'я тут? І чаму ён сам не прыйшоў?

- Даведаўся, што ў яго тут ёсць жонка і сын Ігар.

- У мяне яшчэ ёсць і дачка Святлана. Праўда, муж не ведаў, што іменна будзе дачка, - задумалася жанчына, і на яе вачах з'явіліся слёзы.

- Чаго гэта вы?

- Малады чалавек, вы няпраўду кажаце. Каб мой муж быў блізка, ён бы наведаў сям'ю.

- Вы перакананы ў гэтым?

- Так.

- Можа, ён не ведае пра ваш лёс?

- Калі вы даведаліся, дык што можна сказаць пра бацьку дваіх дзяцей. Лепш скажыце праўду, што вы ведаеце пра яго?

- Хочаце, каб сказаў праўду?

- Так.

- Ваш муж цяпер камандзір партызанскай роты. Ён ажаніўся, узяў дзяўчыну, якую я кахаў. І, напэўна, у іх будзе дзіця.

- Дарагі таварыш, дык гэта праўда, што ён жывы? - Жанчына скрыжавала рукі на сваіх грудзях і ўгледзелася ў вочы партызана.

- Жывы і жанаты, - адказаў Валодзя.

- Пап! Папа! - закрычала жанчына і кінулася ў другую палавіну хаты. - Пятро жывы.