Маўчанне травы: Паэма лёсу

Восень і вясна. А паміж імі Старастоўства бацька мерыў здрадай: Хоць сілком, a ўжо і ты ў рэжыме Нейкі вінт і ўжо круціся з гадам. І цябе ўжо неўпрыкмет прышылі Гузікам да фрыцавай шырынкі, I жыві, як з каменем на шыі: Адпявай штодня свае памінкі. Стараста і ўсё. Затворам шчоўкнуць, Бухнуць стрэлам, як прагаласуюць. A ўжо там даводзь, што не гаршчок ты, Калі ў печ цябе на вілках сунуць. Хто ні прэцца — свой альбо ca свету — Кожнага узборцы, як з палёгкай, Шлюць да Васіля: лічы пры гэтым, Ці людзям, ці нелюдзям ты лёкай. Як тапелец — бо ўжо вірам збіла — Мусіць за саломінку хапацца, Так хацела перад чорнай сілай Вёска ўся за Васіля схавацца. A праўдзівей нават — захінуцца, Як за вугал: каб адтуль угледзець, Дзе лягчэй з бядою размінуцца І калі там двор яна аб'едзе. Ну а Васілю куды падацца, Дзе шукаць дарог ад ліхалецця? Крыл няма ад пекла адарвацца: Сам не бог і не анёлы дзеці. І хоць нанач накарміць ix трэба, Каб хоць там, у снах, не рэзаў голад. Толькі чым?.. Ні скварчыны, ні хлеба. Пакаці шаром — усюды гола. І Васіль караў сябе няшчадна: Гэта ж ён найбольш віноўны, можа, Што з дзяльбою выйшла так няскладна, Што не раздалі па хатах збожжа. «Як жа,— меркаваў,— супроць калгаса? Як паруйнаваць, што толькі ўзводзіў?» — І з людзьмі прыкідваў і сам-насам, A выходзіць, не бярог, a шкодзіў. Быў калгас для немца вунь як зручны! Хапнулі жытцо, як з той засады... А цяпер? Ізноўку хвост закручан: Кажуць, новы меціцца парадак. Так ляжаў Васіль пад гнётам думак У бяссонні аж да трэціх пеўняў І цягнуў праз ноч адзін ладунак У душы — разгубленасць, няпэўнасць...