Выбраныя творы ў двух тамах. Том ІІ

Яўмен разматаў i закінуў вуду, прыхаваў, як магчыма было, у кустах вудзільна, каб яно не вытыркалася, не навісала над вадой, не лезла каму не трэба ў вочы, зашыўся сам у кусты, прыкрыўся голлем, лёг на спіну, прыкрыў шапкай твар i зноў прыдрамаў крыху. Mo б заснуў i па-сапраўднаму, навальніца хіліла да сну, але штосьці перашкаджала забыццю, прыгнятала яго, як усё роўна нехта стаў у нагах, сцёбаў галінкай па ботах i прыгаворваў: не cпi, не спі. Ён перавярнуўся на жывот i адчуў прысутпасць чалавека побач, патыхала потам, трайным адэкалонам i дарагімі цыгарэтамі. Яўмен выпаўз ca свайго сховішча i нос у нос сустрэўся ca сваім суседам, вясковым настаўнікам. Той таксама ішоў на рыбу, на карпа, пра гэта можна было меркаваць па рукзаку, які вісеў у яго за спіной, a ў Яўменавай вёсцы ў рукзаках, акрамя сетак, нічога i не насілі, i па рыбалоўным гумавым касцюме, у які быў апрануты настаўнік. Касцюм гэты рабілі дзесьці ў горадзе, i прызначаўся ён людзям, якія працавалі каля вады ці то ў дождж у якасці спяцоўкі. Але вяскоўцы Яўмена дапетрылі, што спяцоўка гэтая можа спатрэбіцца i ім, прыстасавалі яе да сваіх рыбацкіх, а праўдзівей кажучы, браканьерскіх спраў. З алюмінію ці то з іншага мяккага металу накляпалі сабе на назе трубак-кольцаў. Надзявалі на ногі гэтыя кольцы, потым на ix — гумавыя боты, а потым ужо залазілі ў гумавы касцюм. Калашыну ў тым месцы, дзе сядзела на назе трубка, туга перацягвалі вяроўчынай, i вада ўжо не магла трапіць да цела. Вось у такім касцюме з перацягнутымі вяроўчынай калашынамі i паўстаў перад Яўменам настаўнік. Збянтэжыўся ад нечаканай сустрэчы. Яўмен хоць i сам быў браканьер, але не вельмі ўхваляў усе гэтыя сеткі-кольцы, касцюмы, прызнаваў толькі вуды, настаўнік ведаў аб гэтым. Яўмен i настаўнік сябравалі. Mo i не так сябравалі, як адчувалі адзін да аднаго павагу i нейкую зацікаўленасць. Настаўнік паважаў яшчэ Яўмена за тое, што ён яго адзінага вылучаў сярод усёй вёскі, здароўкаўся з ім, паважаў за дужасць, за розум, за разумныя рукі i за прыгажосць, пароду нейкую, што адчувалася ў гэтым безгалосым, абдзеленым лёсам чалавеку. Яўмен мог рабіць усякую справу i па гаспадарцы, быў i слесарам i сталяром. Слухаў i разумеў чалавека так, як не здольны слухаць i разумець другога іншы ca слыхам i з голасам. A Яўмена проста цягнула да настаўніка, да адукаванага чалавека, які да ўсяго ж быў фізікам, мог адладзіць любы тэлевізар i не грэбаваў, мог узяць з ім, з Яўменам, i чарку. I наогул да фізіка ў вёсцы ляпіліся ўсе дзеці i вось такія, як ён, Яўмен, хоць фізік не вылучаўся ні заможнасцю, нi ростам, ні паставай.