Honor na wygnaniu [Flag in Exile - pl]

Benjamin odetchnął z ulgą, a Prestwick posłał mu słaby uśmiech. Prawda, z której obaj zdawali sobie sprawę, wyglądała brutalnie: patroni powoli, lecz nieustannie cofali się do czasów, gdy każdy z nich był autokratycznym władcą. Okres taki trwał sto pięćdziesiąt lat, a proces powrotu nie był gwałtowny, ale jak dotąd niepowstrzymany — patroni niczym feudalni lordowie chcieli być tak jak kiedyś całkowicie niezależni od centralnej władzy.

Jeśli znało się dobrze historię Graysona, było to zrozumiałe, bowiem walka o władzę między Protektorem a patronami trwała prawie od zawsze. Klucze, jak ich potocznie nazywano, mieli po swej stronie ważkie argumenty, zaczynając od tego, iż od pierwszych dni kolonii to właśnie oni kierowali w praktyce walką o przetrwanie. Ktoś musiał podejmować decyzje — zazwyczaj ciężkie, czasami wręcz nieludzkie — decydując, kogo trzeba poświęcić, by reszta przeżyła. I tym kimś zawsze był patron. Nawet w tej chwili dekret patrona był prawem na terenie domeny tak długo, jak długo nie był sprzeczny z konstytucją. Był jednakże taki okres w historii planety, kiedy nie powstała jeszcze konstytucja. Nazywano go Czasami Pięciu Kluczy, kiedy to patroni rządzili niczym królowie. Najsilniejszą pozycję posiadali władcy pięciu pierwszych założonych na planecie domen: Mayhew, Burdette, Mackenzie, Yanakov i Bancroft. Wtedy musieli liczyć się jedynie z Kościołem, a Protektor był pierwszym wśród równych — nie miał nawet armii pod swymi rozkazami. Jeśli Protektorem był Mayhew, to mógł wykorzystać Gwardię Mayhew, ale to były wszystkie wojska, na jakie mógł liczyć, co nigdy nie wystarczyło, by zdecydować się na konflikt z patronami. A oni już starannie pilnowali, by żaden z ich grona zbytnio nie urósł w siłę.

Zwyczaj nakazywał, by Protektorem był Mayhew, jako że to Oliver Mayhew prawie samodzielnie uratował pierwotną kolonię od zniszczenia. Jednakże przez cztery stulecia Protektora wybierano spośród wszystkich dorosłych mężczyzn tego rodu na Konklawe. A patroni dopilnowywali, by wybierano największego niedojdę czy słabeusza, ponieważ nie życzyli sobie Protektora mogącego czy chcącego walczyć z ich wszechwładzą. Kiedy przypadkiem okazało się, że się pomylili, sięgano po mniej parlamentarne, za to skuteczniejsze środki zaradcze — Benjamin II, Oliver IV i Bernard II zginęli z rąk płatnych morderców, a Cyrus Słaby został więźniem sojuszu patronów. Każdy Protektor miał świadomość, że rządzi tak długo, jak pozwalają na to patroni, i dopiero wojna domowa zmieniła tę chorą sytuację.

Patroni zostali wyeliminowani praktycznie za jednym zamachem w pierwszej godzinie walki. Z pięćdziesięciu sześciu ówczesnych patronów na specjalnym posiedzeniu Konklawe zwołanym przez Protektora Johna II na prośbę patrona Bancrofta zebrało się ich pięćdziesięciu trzech wraz z następcami. Pewnym zaskoczeniem była więc nieobecność jego i dwóch innych, ale Bancroft przysłał wiadomość, że się spóźnią, toteż nikt się nie niepokoił. Wszyscy wiedzieli, że jest on najbardziej zatwardziałym fanatykiem w ich gronie, ale nikt nie przypuszczał, że jest także bojownikiem świętej wiary, czyli masowym mordercą. Ta niewiedza kosztowała ich życie, bowiem z sali Konklawe nie wyszedł żaden z nich. Na Graysonie pozostało jedynie trzech patronów i równocześnie przywódców religijnego buntu: Bancroft, Oswald i Simonds. Wydawało się, że łatwo zwyciężą, ponieważ nie pozostał nikt, kto mógłby zjednoczyć i poprowadzić przeciwko nim gwardie zabitych patronów. Pomylili się — pozostał bowiem przy życiu Benjamin, syn ówczesnego Protektora.

Ochrona Mayhew była tak samo zaskoczona atakiem jak inne, ale w jakiś sposób, dotąd zresztą nie wiadomo w jaki, część jej członków zdołała przedrzeć się przez napastników i umożliwić ucieczkę synowi Protektora. Nie przeżył żaden, ale dokonali tego — Protektor John II zginął, wiedząc, że jego syn jako jedyny przeżył masakrę.

Benjamin IV był rzeczywiście jedynym, który przeżył i uciekł, tylko że z początku nie bardzo miał się dokąd udać, ponieważ domena Mayhew była pierwszą, którą zajęły wojska Wiernych. Miał ledwie siedemnaście lat i nikogo, komu mógłby zaufać, a przeszedł do historii jako Benjamin Wielki. Z początku sprzyjało mu to, że przeciwnicy nie wiedzieli, iż przeżył, potem zaś to, że go zlekceważyli. Uciekł do domeny Mackenzie i zdołał zebrać resztki gwardii innych patronów. Wierni do tego czasu przejęli kontrolę nad dwiema trzecimi planety, ale on stworzył armię, pierwszą w dziejach Graysona. Była to jego armia, gotowa iść za nim do piekła. W ciągu czternastu lat walk odbił przy jej pomocy planetę, płacąc za to krwawą cenę. W końcu resztki fanatyków zesłano na Masadę, co było niebywałym osiągnięciem.