Маўчанне травы: Паэма лёсу

Ішоў. І сухар за пазухай нёс, Нібыта кавалачак сонца, Нібыта знак, што скарыўся лёс Яму — Васілю-узборцу. Што ён кагосьці ў сабе перамог — Хоць сёння, хоць на гадзіну. І праўда зярнят уступіла парог Той праўдзе, што ўзбоч хадзіла. Той страшнай і горкай, што смерцю наскрозь, Крывёй і слязьмі набрыняла... ...А некаму ж трэба зламаць гэту вось, Што коціць вайны навалу. Упасці пад кола, налегчы грудзьмі, Каб вывернуць з каляіны, Каб супраць нелюдзяў стацца людзьмі,— Нехта ж гэта павінен... ...Сам па сабе хацеў бы ты Пражыць без вайны і здрады. Ды ў свеце пануе закон круты I ёсць нейкі страшны парадак. Жалезнай пятой падамне, як траву, I праўды тваёй не спытае... ...Дык чым жа я гэта, мой браце, жыву, Калі, як былінку, гайдае...— Ад горасных дум схамянуўся Васіль, Аб вывараць збіўшыся з кроку... «Отче наш, иже еси...» Глядзеў на сябе, як збоку. Нібыта не сам блукаў па вузлах, А нейкі двайнік з люстра, Што першы раз не хаваўся ад зла, A выйшаў яму насустрач. Што слепам, няўцямна, але адчуў Страшэнны сэнс і вялікі Гэтай вайны: жыць — не як захачу, А гэтак, як ён паклікаў. І той, хто народжаны сеяць і жаць Ды плугам аблогу дзерці, Крывавую ношу павінен узяць: Забіваць у імя бяссмерця... I зноў спатыкнуўся: «Павінен?.. Я?.. О, свет азвярэлы, о, людзі, Навошта ж і неба і гэта зямля, Як вечна такое будзе?..»