Вужык. Голуб на плячы. Дак
- Автор: Бароўскі Анатоль
- Год: 2012
- Язык: белорусский
- Год: Палесдрук
- Жанр: Современная русская и зарубежная проза
Электронная книга - «Вужык. Голуб на плячы. Дак». Краткое содержание книги:
На працы між сабою яе празвалі Тышто альбо Ашто. Калі Алачка выказвае здзіўленне ці недавер, то абавязкова акругліць вочы, якія ў яе пастаянна зацягнуты нейкай шэрай празрыста-мройнай павалокай, і запытае як быццам наіўна:
– Ты што?
Калі ж яна хоча пра нешта пахваліцца ці паведаміць, а ёй пярэчаць ці не згаджаюцца, то абавязкова ў такім разе можна пачуць:
– А што? Хай ведаюць, хто я...
Гэтыя два выразы – неад’емныя атрыбуты ў яе лексіконе, і маюць яны шмат якіх адценняў і значэнняў. Алачка лічыць сябе інтэлігенткай, і гэтае права ёй дае тое, што яна мае вышэйшую адукацыю і што яна ўрач. “Мы ж урачы, а, значыць, інтэлігенты, уладары блакітнай крыві” – любіць яна часта націснуць на рычагі і педалі сваёй упэўненасці. Муж яе, Віця, калгаснік, значыць, мужык неабчасаны, хаця ж і ён доктар, заканчваў той жа інстытут. Бацькі яго не ўдаліся ў інтэлігентаў – гаспадар круціў баранку, а маці амаль зусім не працавала – гадавала дзяцей.
Ала нарадзіла двое сыноў – Віцьку і Міколку. Тут ужо з мужам адразу ж вызначылі іх лёс – сыны будуць вучыцца толькі ў інстытуце міжнародных зносін. І толькі там. А што? У гэтай задуме галоўнае падмазаць у школе – каб хлопцы мелі пры сканчэнні залатыя медалі.
“Падмазаць” жа было за што і чым: у Алачка шыфаньер забіты французскімі духамі і парфумай, каньякамі розных марак. Усяго хапіла б ні то што адной класнай і асноўным настаўнікам класа, а нават і ўсёй школе, нават і райана. А што? Гэтак жа потым можна падкупіць і ў інстытуце, галоўнае ведаць, на каго выйсці, каму даць у лапу. Але “духоўны” і “каньячны” запас не быў галоўнай крыніцай, якая давала ўпэўненасць у заўтрашнім дні, гэта дапаможная, ускосная нават, так бы мовіць, падмазка, асноўная ж – за сямю пячаткамі. Аднойчы за п’яным сталом Віцечка прабалаболіў, што ў малочным бітоне ў яго забіты адныя соценныя купюры...
Хлопцы не паверылі, п’яна крутанулі галовамі, вочы вылупілі, перапыталі, ці праўда. Тады і дайшло да яго нешта, апамятаўся, пакрыўдзіўся на самога сябе за раскрыццё тайны, і ён нечакана для іх сам сабе пад нос падставіў дулю, разрагатаўся:
– Авой, як вам лёгка лапшу на вушы вешаць. Як у тым анекдоце: Рая лапшу варыць, а Міхал Сяргеевіч нам яе на вушы развешвае...
Хлопцы разрагаталіся, забыўшыся адразу пра яго жарт пра бітон.
Віктар з Алачкай у разводзе. Але і ў разводзе яна не выпускае яго са сваіх кіпцюрыкаў. Трымала ўсё ж не яна, а дзеці. Пры сваіх заганах і недахопах ён клапаціўся пра іх – каб паказаць на працы перад сваімі калегамі і супрацоўнікамі, што ён не падонак, што і ў яго ёсць душа, шкадаванне да сваіх нашчадкаў. Так, да дзяцей ён адносіўся з павагай, ускладаў на іх вялікія спадзяванні. Былая жонка магла суткамі расказваць калегам і сяброўкам пра тое, які ён агідны чалавек – на дзяцей нуль увагі, і што ёй прыходзіцца ўсё рабіць самой. А недахопу ў слухачах не было – кожны дзень хворыя сядалі ў яе крэсла і, што паробіш, слухалі яе горычную споведзь. І тады раз-пораз яна ўстаўляла нязменнае “а што?”, чакаючы пацвярджэння сваёй праваты. Любіла падаграваць сябе жаласцю, падахвочвала сама сябе, уваходзіла ў ролю маладой і прыгожай, але пакрыўджанай жыццём жанчыны, старалася выклікаць да сябе спачуванне, спачуванне яе гору і слязам, што ліліся тут жа, у прысутнасці таго, хто сядзеў у крэсле і слухаў яе жыццёвую споведзь.
– Ён загубіў маё жыццё, – амаль што румзае Ашто, выцірае нос ружовай насовачкай, якая разносіць водар няўлоўных французскіх духоў, і бярэцца урэшце-рэшт за бор-машыну, і Віталь Цаплеевіч, на дадзены момант яе пацыент, “хворы”, уздыхнуў ад радасці, што маналог дакторкі скончыўся, напруціўся ўсім целам, аддаўся ўладзе медыцыны, савецкай медыцыны...
Дакторка падслепавата ўглядваецца ў раззяўлены рот, закладвае металічнае люстэрка, зноў націскае нагой на педаль рухавіка і ён пагрозліва завывае – бор-машына угрызаецца ў хворы зуб. Чуецца пах паленага, ідзе дым, а Віталь курчыцца ад болю, спрабуе нешта сказаць. На яго вачах слёзы, на ілбе выступіў халодны пот.
– Пацярпіце, бальной, пацярпіце, – уладарна загадвае дакторка, кідае позірк на яго жонку, што сядзіць на крэсле ля дзвярэй – прывяла мужа ў паліклініку. – А вы, здаецца, у “Акіяне” працуеце?
– Ага, – бянтэжыцца чамусьці жанчына, не здагадваючыся, куды хіліць дакторка, – так, загадваю аддзелам...