Вужык. Голуб на плячы. Дак
- Автор: Бароўскі Анатоль
- Год: 2012
- Язык: белорусский
- Год: Палесдрук
- Жанр: Современная русская и зарубежная проза
Электронная книга - «Вужык. Голуб на плячы. Дак». Краткое содержание книги:
Даруй, Антон, выбачай, што ў нас так з табою атрымалася, правільней сказаць – нічога зусім не атрымалася.
Моцна цалую. Твая заўсёды. Твая – Яніна…”
Спачатку не адчуў, што здарылася, што адбылося.
Пачуцё рэальнасці прыйшло да мяне значна пазней, калі ў хаце не было чуваць яе голасу, калі з кухні не даносіўся пах кавы ці гарбаты, калі ноччу не супакойвала мяне ў трывожным і страшным сне…
Я найперш напалохаўся адзіноцтва.
А потым пачаў нечакана для самога сябе прывыкаць да яго.
Калі ж мае сябры з бел-чырвона-белымі сцягамі выходзілі на вуліцы і ішлі плячо да пляча ў адной вялікай калоне, то і я далучаўся да іх, сам несучы ўжо той штандар…
Калі ж макашоўцы-баркашоўцы, пераапранутыя ў адзенне беларускага амапа і міліцыі, білі нас па чым папала прэнткімі дубінкамі, я адчуваў наш агульны боль, дзяржаўны боль…
Мяне, як і іншых, як Шарамета і Шыдлоўскага, Клімава і Кудзінава, як дзесяткі і сотні іншых, шчырых і адданых беларусаў, кінулі за краты, то тады мы зразумелі, які звярыны аскал у важака воўчай зграі. І ўвесь цывілізаваны свет здрыгануўся ад жудасці і бяспраўя ў краіне…
Але ваўкі не чулі папераджальных воклічаў дзяржаў-гарантаў справядлівасці і сумлення, – іх ап’яняў ужо пах чалавечай крыві, сляпога падпарадкавання і безагляднай веры ў сумленнасць яго, быццам бы абранага народам. А ён ужо лічыў, што не толькі абраны народам, а і самім Богам…
Калі ж мяне кінулі і другі, і трэці раз за краты, ды кожным разам з мацюкамі на мове суседняй магутнай дзяржавы, – я ўцёк са сваёй дзяржавы… Мне далі часовы прытулак за мяжой у далёкай краіне. Так я стаў палітычным эмігрантам, бо быў пастаянным і патэнцыяльным вязнем на сваёй радзіме…
Потым кідала мяне жыццё з адной краіны ў другую. І пазней нейкім ветрам занесла на Тайвань. Там і сустрэўся з Саямам. Правільней, Бог нам паслаў абодвум такую сустрэчу… Бог паслаў мне Саяма сана…
5.
Праз год я вярнуўся дадому. Як і параіў мне ён тое зрабіць… А яшчэ праз год у фортку майго акна ў маю кватэру заляцела нечакана муха…
“…бз-ззз-зззз!.. – недзе пад столлю падала голас мая кватарантка. А можа і не кватарантка, а пастаянная жыхарка ўжо, сябра сям’і. – Бз-зззззз!..”
Мусіць, яна доўга спала, адпачывала, як і я, а цяпер бадзёрыцца, настройваецца на працоўны лад. Мяне не чапае, не хоча, напэўна, назаляць, лезці сляпіцаю ў вочы, чакае, калі сам абзавуся, паклічу яе.
Я ляжу з заплюшчанымі вачыма, думаю, разважаю, будую нейкія планы. Мною апаноўвае ці то лянота, ці соннае здранцвенне, ці я проста быў на нулявой адзнацы паміж дзеяннем і бяздзеяннем, і я чакаю, куды схіліцца стрэлка-кірунак майго быцця…
“Ты дзе, Мухіко сан? – не вытрымліваю маўклівасці, пацікавіўся, не расплюшчваючы вачэй, не падаючы голасу. – Схавалася ад мяне?”
“А дзе ж мне быць? Тут я, недалёчка…”
“ І што, калі не сакрэт, ты недалёчка парабляеш?”
“Тое, што і ты – нічоганепарабляюпакульшто…”
“Давай знаёміцца бліжэй – я ж пра цябе амаль нічога не ведаю. Адкуль ты, чым займаешся, дзе навучылася разумець чалавечую мову… Чаго да мяне завітала, а не да каго іншага?.. Ну, і гэтак далей, і гэтак далей…”
“Ого, колькі ты пра мяне хочаш ведаць, – какетліва загаварыла лятаючая істота, не злятаючы са свайго месца. – Калі пра ўсё расказваць, ды яшчэ падрабязна, ды яшчэ з эпітэтамі і метафарамі, то нам трэба з табою па гадоў сто яшчэ пражыць…”
“Тады раскажы пра тое, пра што сама хочаш, і столькі, колькі сама жадаеш, – адступіў я колькі крокаў назад. – Выбачай за бестактоўнасць… Мы ж з табою яшчэ ніводнага разу не размаўлялі па душах…”
“І няпраўду мовіш, спадар Антон! Чаму гэта – ніводнага разу? А хто мяне вучыў ліцвінскай мове? Ці не ты расказваў пра сябе, пра Яніну, пра беларускі народны фронт? І ці не ты прымусіў мяне напісаць адразу дзве заявы – адну ў рады БНФ, а другую – у ТБМ? Я ж цяпер бэнээфаўка і тэбээмаўка. Да мяне баяцца з вуліцы іншыя мухі прылятаць у госці, кажуць, што я нацыяналістка і што па мне даўно турма плача… А самі ж прыляцелі з будынку абласной вертыкалі. Хваляцца, што яны цалуюць без памяці партрэт таго, што ў кожным кабінеце вертухаяў. А не ведаюць, дурніцы, што робяць адваротную справу – заквэцваюць лысенькага ўшчэнт! Паслухай, Антон, а што такое турма, пра што яны баялі?”