Уладар Пярсьцёнкаў: Вяртаньне караля

– Добры вечар, спадарыня Котанава! – вымавіў Сэм. – Вітаю, Ружа!

– Вітаю, Сэме! – адгукнулася Ружа. – Ты дзе быў? Казалі, памёр, а я цябе зь вясны чакала. Не сьпяшаўся, але?

– Мо й не, – суздрам зьбянтэжыўся Сэм. – Але цяпер сьпяшаюся. Мы з бандытамі разьбіраемся, і я мушу вярнуцца да спадара Фрода. Аднак мне падумалася: трэ заехаць ды зірнуць, як там спадарыня Котанава маецца, дый ты, Ружа.

– Маемся няблага, дзякуй, – паведаміла спадарыня Котанава. – Ці маяліся б няблага, каб ня гэныя прайдзісьветы.

– Ну, дык едзь жа! – параіла Розі. – Калі ты даглядаў спадара Фрода ўвесь час, чаго цяперака пакінуў, калі небясьпека на носе?

Тое для Сэма было занадта. Ці тыдзень тут тлумачыць, ці не тлумачыць увогуле. Ён пайшоў прэч, усьсеўся на поні. А калі ўжо крануўся зь месца, Ружа зьбегла па лесьвіцы.

– Падаецца, Сэме, ты добра выглядаеш! – кінула. – Ідзі зараз! Але ж беражы сябе й адразу вяртайся, калі з бандытамі разьбярэсься!

Калі Сэм вярнуўся да Фрода, там была ўжо ўся вёска. Калі не лічыць юнакоў, сабралася болей за сотню дужых хобітаў з косамі й сякерамі, цяжкімі молатамі, доўгімі нажамі й кіямі, а некалькі – з паляўнічымі лукамі. Народ жа з навакольных сядзібаў яшчэ толькі падыходзіў.

Распалілі вялікае вогнішча, каб крыху ажывіць абстаноўку, а таксама таму, што правілы гэта забаранялі. Полымя зырка палала ў ночы. На загад Мэры бальшак у кожным канцы вёскі перакрылі. Калі на перашкоду натрапілі шырыфы, то ажно аслупянелі ад подзіву, але высьветліўшы што да чаго, большасьць паздымала пёры з капелюшоў і далучылася да паўстаньня. Астатнія ўцяклі.

Сэм знайшоў Фрода й сяброў ля вогнішча, яны гутарылі з старым Томам Котанам, гурт навокал слухаў, вырачыўшы ў захапленьні вочы.

– Ну, і што далей? – спытаў спадар Котан.

– Не магу сказаць, пакуль болей не даведаюся, – адказаў Фрода. – Колькі бандытаў увогуле паблізу?

– Цяжка сказаць. Яны ж туды й сюды цёгаюцца, не сядзяць на месцы. З паўсотні ў халупах ля хобіцкага шляху, але яны адтуль вылазяць зладзейнічаць, альбо "зьбіраць", як яны тое называюць. Усё ж рэдка іх меней за тузін ля правадыра, як яны яго клічуць. А ён у Торбе ці быў там, бо цяпер вонкі не паказваецца. Аніхто яго, папраўдзе, і ня бачыў тыдзень ці два, а даўгалыгія нікога блізка не падпускаюць.

– Яны ж ня толькі ў Хобіцку, так? – спытаў Піпін.

– Не, на жаль. Даволі шчэ далей на поўдні, у Доўгім панізьзі, ды на Сарнаўскім бродзе, як я чуў. Ды колькі бадзяецца ў Ляснакуцьці й на Скрыжаванцы. А да таго ў Замкнёных норах, як яны завуць іх: старыя тунэлі ў Міхальскім Выкапе. Вязьніцу зрабілі для тых, хто супраць іх. Усё ж, мяркую, іх ня болей за тры сотні па ўсім Шыры, уздоўж ці ўпоперак, а магчыма й меней. Справімся, калі ўтрымаемся разам.

– Ці ё ў іх зброя? – спытаў Мэры.

– Пугі, нажы, дубцы. Досыць для іх бруднай працы. Гэна ўсё, што яны дагэтуль дэманстравалі, – адказаў Котан. – Але ж скажу: ёсьць у іх і іншае, калі да бойкі дойдзе. Гэтак ці йнакш, сёй-той мае лукі. Пару нашых падстрэлілі.