Rozmowa w „Katedrze”

– Już odzyskał przytomność – powiedział stryj Clodomiro.

– Jak wyjdzie pielęgniarka, możesz do niego zajrzeć.

– Tylko na chwile – powiedział Chispas. – Doktor nie pozwala mu mówić.

Potem ten przestronny pokój o seledynowych ścianach, poczekalnia z zasłonami w kwiaty i on, Zavalita, w jedwabnej bordowej piżamie. Lampa na nocnej szafce rzucała na łóżko skąpą wiązkę światła, jak w kościele. I ta bladość jego twarzy, szpakowate włosy zmierzwione na skroniach, wilgotny zwierzęcy przestrach w oczach. Ale kiedy Santiago pochylił się, żeby go pocałować, już się uśmiechał: nareszcie cię znaleźli, chudzino, myślałem, że cię już nie zobaczę.

– Pozwolili mi wejść, pod warunkiem, że ci nie dam mówić, tato.

– Na szczęście już przeszło, nie ma się co bać – szepnął don Fermín; jego ręka wysunęła się spod przykrycia, ujęła ramię Santiago. – Wszystko w porządku, chudzino? Jak mieszkanie, jak praca?

– Wszystko doskonale, tato – powiedział. – Ale nic nie mów, bardzo cię proszę.

– Aż mnie coś ściska, o, tutaj, paniczu – mówi Ambrosio – Taki człowiek jak on nie powinien był umierać.

Siedział u niego dłuższą chwilę, na brzegu łóżka, i patrzył na tęgą, owłosioną rękę, spoczywającą na jego kolanie. Don Fermín zamknął oczy, oddychał głęboko. Nie miał poduszki, leżał wyciągnięty, z głową na materacu, i Santiago widział jego pomarszczoną szyję z szarymi punkcikami zarostu. Wkrótce zjawiła się pielęgniarka w białych pantoflach i dała mu znak, żeby wyszedł. Pani Zoila, stryj Clodomiro i Chispas siedzieli już w poczekalni, Teté i Popeye szeptali do siebie stojąc pod drzwiami.

– Przedtem polityka, teraz laboratorium i biuro – powiedział stryj Clodomiro. – Za dużo pracował, tak nie można.

– Wszystko chce robić sam, tak jakby mnie nie było – powiedział Chispas. – Wygadałem język do pięt, żeby pozwolił mi się zająć interesami, ale nie ma na niego siły. A teraz, chce czy nie chce, będzie musiał odpocząć.

– To nerwy – pani Zoila z urazą spojrzała na Santiago. – To nie tylko przez interesy, ale i przez tego smarkacza. Jak nie ma od ciebie wiadomości, to go zabija, a ciebie się nie można doprosić, żebyś zajrzał do domu.

– Oszalałaś, mamo, nie krzycz tak – powiedziała Teté. – On słyszy.

– Ciągle się tobą zadręcza, odbierasz mu spokój – szlochała pani Zoila. – Zatrułeś ojcu życie, ty smarkaczu.

Z pokoju wyszła pielęgniarka i mijając ich szepnęła proszę ciszej. Pani Zoila otarła oczy chusteczką, a stryj Clodomiro pochylił się nad nią, opiekuńczy i pełen skruchy. Siedzieli bez słowa, patrząc na siebie. Po chwili Teté i Popeye znów zaczęli szeptać. Jak się zmienili ci wszyscy, Zavalita, jak postarzał się stryj Clodomiro. Uśmiechnął się do niego, a stryj odpowiedział mu smutnym okolicznościowym uśmiechem. Zmalał, przybyło mu zmarszczek, prawie nie miał włosów, tylko tu i ówdzie kępki białego puchu na głowie. Chispas stał się już mężczyzną; w jego ruchach, w jego sposobie siadania, w jego głosie była dojrzała pewność siebie, swoboda płynąca z fizycznej i duchowej siły, jego spojrzenie kryło w sobie spokojną stanowczość. Taki był wtedy, Zavalita: silny, opalony na brązowo, w szarym garniturze, czarnych pantoflach i skarpetkach, białe mankiety koszuli, ciemnozielony krawat z dyskretną spinką, rożek białej chusteczki w kieszonce marynarki. I jeszcze Teté, rozmawiająca półgłosem z Popeye’em. Trzymali się za ręce, patrzyli sobie w oczy. Jej różowa sukienka, myśli, szeroki naszyjnik spływający aż do pasa. Widział okrągłości jej piersi i bioder, jej nogi drugie i smukłe, cienkie w kostkach, jej białe dłonie. Ty już nie wyglądasz tak jak oni, Zavalita, ty już się stałeś kimś z dołu. Myśli: już wiem, mamo, dlaczego na mój widok wpadałaś w złość. Nie czuł się zwycięzcą, nie czuł satysfakcji, chciał stamtąd wyjść jak najprędzej. Pielęgniarka wsunęła się cichutko i powiedziała, że już minęła pora odwiedzin. Pani Zoila miała zostać na noc w klinice, Chispas zabrał Teté. Popeye zaproponował stryjowi Clodomiro, że go odwiezie swoim autem, ale on nie, on pojedzie mikrobusem, wysiądzie tuż przed domem, niech pan się nie trudzi, bardzo dziękuję.