Rozmowa w „Katedrze”

I

– Bimbambom? Te tancerki? – mówi Ambrosio. – Nigdy ich nie widziałem. Dlaczego pan pyta, paniczu?

Myśli: Anna, wyścigi, dziewczyny z zespołu Bimbambom, wściekła miłosna szarpanina Carlitosa i Chinki, śmierć starego, pierwsze siwe włosy: dwa, trzy, dziesięć lat, Zavalita. Czy to te łobuzy z „Ostatnich Wiadomości” pierwsi wykorzystali totalizatora jako źródło sensacyjnych nowin? Nie, to tamci z „La Prensa”. To był nowy zakład i na początku wszyscy starzy wyjadacze pozostawali wierni dubletom. Ale którejś niedzieli jeden drukarz miał dziewięć trafień na dziesięć zwycięskich koni i wygrał sto tysięcy solów. „La Prensa” zrobiła z nim wywiad: uśmiechnięty, w rodzinnym gronie, z kieliszkiem w ręku, nad stolikiem zastawionym butelkami, na kolanach przed cudownym Chrystusem. W następnym tygodniu liczba zakładów totalizatora podwoiła się i „Ostatnie Wiadomości” umieściły na pierwszej stronie fotografię dwóch kupców z Ica radośnie potrząsających wygraną, a jeszcze w tydzień później czterysta tysięcy solów wygrał, sam jeden, pewien rybak z Callao, który w młodości stracił oko w pijackiej bójce. Zakłady rosły i redakcje gazet zaczęły polować na szczęśliwców, którym się trafiła wygrana. Arispe odkomenderował Carlitosa do zbierania informacji z wyścigów i po trzech tygodniach „Kronika” pozostała daleko w tyle za innymi: Zavalita, będzie się pan musiał tym zająć, Garlitos ma same niewypały. Myśli: gdyby nie wyścigi, nie miałbyś wypadku i może do dziś byłbyś kawalerem, Zavalita. Ale był nawet zadowolony z nowej misji, nie miał dużo roboty, a że obowiązki jego były dość niesprecyzowane, mógł urwać dla siebie sporo czasu. W sobotę wieczór musiał warować w centrali Jockey Clubu, żeby sprawdzić, jak dalece rosną zakłady, a w nocy z niedzieli na poniedziałek już wiedziano, czy zdobywca nagrody był jeden, czy też było ich kilku, i w jakim biurze została sprzedana premiowana fiszka. Wtedy zaczynała się pogoń za wybrańcem fortuny. W poniedziałki i wtorki na redakcję spadał deszcz telefonów od oficjalnych informatorów i trzeba było, razem z Periquitem, jeździć po całym mieście i sprawdzać.

– Tak mi się przypomniało, jak popatrzyłem na tę wypacykowaną babkę, o tam – mówi Santiago. – Podobna do jednej z tych Bimbambom, nazywała się Ada Rosa.

Pod pretekstem śledzenia zwycięzców w totalizatorze mogłeś wyskoczyć z redakcji, Zavalita, iść do kina, na kawę z kumplami z innych gazet albo towarzyszyć Carlitosowi, który właśnie pisał cykl reportaży o zespole tanecznym utworzonym przez impresaria Pedrita Aguirre – w tym zespole występowała Chinka. Myśli: dziewczyny z Bimbambom. Dotychczas bywał tylko od czasu do czasu zakochany, myśli, ale wtedy spadło to na niego jak zaraza, miłość do Chinki to była choroba. Dla niej robił reklamę zespołowi Bimbambom i wypisywał pełne entuzjazmu artystyczno-patriotyczne impresje, które umieszczał w rubryce teatralnej: dlaczego mamy się zadowalać tancerkami z Kuby i z Chile, tymi artystkami podrzędnej klasy? przecież mamy w Peru utalentowane dziewczęta, które mogą zabłysnąć jako gwiazdy pierwszej wielkości. Bez wahania narażał się dla niej na śmieszność: trzeba im tylko dać okazję, trzeba im aplauzu, to przecież sprawa naszego prestiżu narodowego, biegnijmy więc obejrzeć debiut zespołu Bimbambom. Razem z Norwinem, Solórzanem, Periquitem chodzili do teatru Monumental oglądać próby, a tam była Chinka, Zavalita, jej nieokiełznane ciało o wyzywających pośladkach, jej bezczelna, łobuzerska twarz, jej złe oczy, jej chropowaty głos. Siedząc w zakurzonych, zapchlonych krzesłach parteru, widzieli, jak się kłóci z pedrylowatym choreografem Tabarinem, ogłuszeni rytmami mam-bo, rumby, huarachy, ścigali ją wzrokiem wśród chaosu panującego na scenie: ta jest najlepsza ze wszystkich, Garlitos, brawo, Garlitos. Kiedy Bimbambom zaczęły występować w teatrach i kabaretach, zdjęcie Chinki co najmniej raz na tydzień pojawiało się w rubryce teatralnej, opatrzone wynoszącym ją pod niebo komentarzem. Czasami, po załatwieniu swoich spraw, Santiago szedł razem z Carlitosem i Chinką na kolację do Parral albo na kielicha do jakiegoś żałosnego baru na świeżym powietrzu. W tym czasie zakochani żyli ze sobą; bardzo dobrze i pewnego wieczoru, w „Negro-Negro”, Garlitos położył rękę na ramieniu Santiago: przechodzimy trudną próbę, Zavalita, trzy miesiące bez jednej burzy, jeszcze w końcu się z nią ożenię. A innego wieczora, już zalany: przez cały ten czas byłem szczęśliwy, Zavalita. Ale przyszły i awantury, kiedy zespół Bimbambom się rozleciał, a Chinka zaczęła tańczyć w „Pingwinie”, kabarecie, który otworzył w śródmieściu Pedrito Aguirre. Wieczorami, po wyjściu z „Kroniki”, Garlitos ciągnął Santiago w podcienia placu San Martin, na Ocoña, w lepki krąg, którego smutną ozdobą był „Pingwin”. Pedrito Aguirre wpuszczał ich zawsze za darmo, dawał im piwo po obniżonej cenie i zgadzał się na kredyt. Siedząc za barem obserwowali doświadczonych nocnych piratów podrywających tancerki. Posyłali im karteczki przez kelnerów, sadzali je przy swoich stolikach. Czasem, kiedy się zjawiali, Chinki już nie było i Pedrito Aguirre poufale klepał Carlitosa po plecach: źle się czuła, poszła odprowadzić Adę Rosę, dostała wiadomość, że jej matka jest w szpitalu. Kiedy indziej zastawali ją przy dyskretnie ukrytym stoliku w głębi sali, wysłuchującą tokowania jakiegoś króla półświatka, albo w półmroku, obok podstarzałego eleganta o srebrnych baczkach, albo w tańcu, w ramionach młodego Apollina. I wtedy zmieniona twarz Carlitosa: ona to ma w umowie, Zavalita, musi być grzeczna dla klientów, lub, widząc, co się dzieje, chodźmy poszaleć, Zavalita, albo: chodzę z nią przez czysty masochizm, Zavalita. Od tego czasu miłość tych dwojga toczyła się znowu w dawnym okrutnym rytmie przeprosin i zerwań, skandali i publicznego okładania pięściami. W chwilach wolnych od romansowania z Carlitosem Chinka afiszowała się z bogatymi adwokatami, z bezczelnymi młokosami z dobrych rodzin, z chorymi na wątrobę kupcami. Bierze, co podleci, nawet ojców rodzin, syczał jadowicie Becerrita, to już nie prostytucja, to powołanie do cudzołóstwa. Ale kłócili się tylko kilka dni i w końcu zawsze Chinka dzwoniła do „Kroniki”. Wtedy te ironiczne uśmieszki w redakcji, to złośliwe robienie oka znad maszynopisów, podczas gdy Garlitos, z podkrążonymi oczami, niemal całował słuchawkę, a jego wargi poruszały się z pokorą i nadzieją. Chinka wykończyła go finansowo, ciągle pożyczał od kogo się dało, a wierzyciele z jego wekslami nachodzili go nawet w redakcji. W „Negro-Negro” cofnęli mu kredyt, myśli, a tobie, Zavalita, jest do dziś winien co najmniej tysiąc solów. Myśli: dwadzieścia trzy, dwadzieścia cztery, dwadzieścia pięć lat. Wspomnienia pękające jak wydmuchiwane przez Teté baloniki z gumy do żucia, nietrwałe jak odbarwione wraz z upływem czasu reportaże z wyścigów, Zavalita, niepotrzebne jak kartki wrzucane co noc do wiklinowego kosza na śmieci.