Zaginiona Ewangelia

Czy rzeczywiście miał powód do podejrzeń, czy tylko nurzał się w znajomym, żałosnym i bezpodstawnym sceptycyzmie?

Mógł to sprawdzić w jeden sposób.

Zerwał się z krzesła, włożył marynarkę i wziął do ręki fotografię. Tylko jeden człowiek mógł znać odpowiedź. Autor zdjęcia, Oscar Edlund, fotograf w zespole Drugiego Zmartwychwstania.

Pół godziny później Randall wysiadł z taksówki przed domem, w którym mieszkał Edlund, dziewiętnastowieczną trzypiętrową kamienicą przy nabrzeżu Nassaukade.

Wynajęto ten dom na mieszkania dla kilku ludzi związanych z projektem. Byli wśród nich redaktor Albert Kremer, publicyści Paddy O'Neal i Elwin Alexander i właśnie Edlund, który miał tutaj swoją pracownię i ciemnię.

Taksówkarz nie zatrzymał się w zatoczce przed wejściem do budynku, zajmował ją bowiem czerwony sedan z kierowcą w uniformie. Randall podszedł bliżej, próbując się domyślić, co oznacza złoty pióropusz na drzwiach wozu i napis: Heldhaftig, Vastberaden, Barmhartig.

Kierowca jakby czytał w jego myślach, nachylił się bowiem do okna i spytał dobrodusznie:

– Pan pewnie Amerykanin? Te słowa oznaczają „Bohaterscy, zdecydowani, pomocni". To motto amsterdamskiej straży pożarnej, a ten samochód należy do komendanta.

– Dziękuję – odparł Randall, zastanawiając się, co też mógł tutaj robić komendant straży.

Kiedy podchodził do drzwi wejściowych, te się otworzyły i wyszedł z nich Oscar Edlund z mężczyzną w mundurze ze złotymi insygniami i w czapce z daszkiem, zapewne właśnie szefem strażaków. Ospowata twarz fotografa była jeszcze smutniejsza niż zwykle. Zobaczył Randalla i dał mu znak, żeby zaczekał. Po chwili Edlund pożegnał się z oficerem, który wsiadł do auta i odjechał.

– Powinienem był najpierw zadzwonić i zapytać, czy nie jesteś zajęty – rzekł przepraszająco Randall, podchodząc do Szweda. – Co tu się dzieje? – Wskazał na odjeżdżający samochód.

Edlund przeczesał palcami zmierzwioną marchewkową czuprynę.

– To ty nic nie wiesz? – zapytał zdziwiony. – W nocy wybuchł pożar na tyłach domu.

– Czy komuś coś się stało?

– Na szczęście nie. Dom był pusty, wszyscy poszli na zebranie do Krasa.

– Zebranie w Krasie? W jakiej sprawie? – zdziwił się z kolei Randall.

– Miało być ze wszystkimi wydawcami, ale przyszli tylko Deichhardt i panna Dunn. Mówili, że musimy pracować wydajniej, i takie tam bzdety. Kompletna strata czasu.

– I wtedy właśnie wybuchł pożar?

– Tak – odparł ponuro Edlund. – Sąsiad zobaczył dym i wezwał strażaków. Kiedy Paddy, Elwin i ja wróciliśmy, ogień już był ugaszony. Potem musiałem czekać przez pół nocy, aż wszystko zbadają, żeby ustalić przyczynę.

Randall przyjrzał się budynkowi.

– Dom wydaje się nietknięty – zauważył.

– Dlatego że ogień się nie rozprzestrzenił – wyjaśnił Edlund. – Ugasili go tam, gdzie wybuchł, czyli w mojej pracowni. Niestety poczynił spore zniszczenia.

– Spaliła się tylko twoja pracownia i nic więcej? – dopytywał się Randall.

– Tak jest. Pół ciemni poszło z dymem – rzekł przygnębiony fotograf. – Chodź, pokażę ci.

Przeszli przez wąski hol i znaleźli się przed drzwiami pomieszczenia na tyłach budynku. Czuło się tutaj wyraźną woń spalenizny. Ciężkie dębowe drzwi z szyfrowym zamkiem, podobnym do tego, który chronił sejf w Krasnapolskym, zostały rozbite strażackimi toporkami. Drugie, wewnętrzne drzwi były poczerniałe i nadpalone.

– Moja pracownia i ciemnia, a raczej to, co z nich zostało – powiedział Edlund. – Niewiele tu widać, bo nie ma jeszcze prądu. W tej części wywołuję odbitki i suszę je. Widzisz, tam po prawej? Spalony sprzęt, spalona kotara, za którą jest reszta pomieszczeń. Wejdźmy dalej.

Przeszli przez cuchnące swądem pomieszczenie do następnego, w którym obrazu zniszczenia dopełniały szczątki aparatów fotograficznych i reflektorów oraz rozbita szafka kartotekowa.

Edlund rozejrzał się bezradnie po pokoju.

– Ogień prawdopodobnie wybuchł tutaj – powiedział. – Co za bajzel. Teraz będę musiał pracować po dwadzieścia pięć godzin na dobę, żeby nadrobić straty.

– A przyczyna pożaru?

– Strażacy najpierw uważali, że to akt wandalizmu – odparł Szwed. – Ale udowodniłem im, że to niemożliwe. Te pomieszczenia zostały specjalnie przebudowane ze względów bezpieczeństwa. Nie ma tu jak się dostać… otwory wentylacyjne są za małe, a drzwi widziałeś. Ciężkie, dębowe, ognioodporne, musieli je rozbijać toporami. Żaden podpalacz nie mógł znać kombinacji szyfru.

– A ile osób ją znało? – zapytał Randall.

– Myślę, że oprócz mnie kilku ludzi – odrzekł fotograf. – To przecież oni kazali zbudować tę ciemnię. Przypuszczam, że szyfr znał Heldering, może też Deichhardt i inni wydawcy. W końcu przekonałem strażaków, że nie mógł się tu wedrzeć zwyczajny wandal, bo nie miał po prostu takiej możliwości.

– A jeśli pomógłby mu ktoś z naszego zespołu? Edlund spojrzał mu w oczy.

– Też o tym myślałem, ale to nielogiczne. Dlaczego ktoś z zespołu miałby niszczyć naszą własną pracę?