Уладар Пярсьцёнкаў: Вяртаньне караля

– Я прыйшоў! Але зараз – вось, я вырашаю не ўчыняць таго, дзеля чаго прыйшоў. Не, гэтага я не зраблю. Пярсьцёнак мой!

I раптоўна, насунуўшы пярсьцёнак, зьнік. Сэм вохнуў, але выгукнуць не пасьпеў, бо шмат чаго здарылася ў гэты момант.

Нешта жорстка пхнула Сэма ў сьпіну, падкасіўшы ягоныя ногі. Сэма адкінулі ўбок, і ён цяжка бразнуўся галавою аб каменную падлогу. Страціў прытомнасьць на нейкае імгненьне, у вачох пацямнела.

А далёка адсюль, у Барад-дуры здрыганулася Вялікая Моц, бо Фрода насунуў пярсьцёнак ды абвесьціў яго сваім у Самат Наўры, у самым сэрцы Саўронавага каралеўства, і Цёмная вежа скаланулася ад падмуркаў да ганарлівай вострай кароны. Зьнянацку Чорны Уладар убачыў Фрода, Вока ягонае працяла ўсе цені, павярнуўшыся да дзьвярэй у гару, якія зрабіў калісьці, і тады вялізарнасьць уласнага глупства адкрылася яму асьляпляльнаю бліскавіцаю, а пляны ворагаў нарэшце зрабіліся яснымі. Гнеў ягоны выбухнуў зьнішчальным полымем, але й страх узьняўся чорным воблакам і здушыў яго. Бо ён пазнаў сьмяротную небясьпеку, пабачыў валасок, на якім павіс зараз ягоны лёс.

Ягоны розум адкінуў умомант інтрыгі й пляны, цянёты страху й здрады, войны й задумкі, і задрыжэла ўсё ягонае валадарства. Завагаліся рабы, спыніліся войскі, і правадыры іхнія захісталіся й адчаяліся, адчуўшы, што няма каму кіраваць імі, страціўшы волю ісьці наперад. Бо на іх забыліся, бо моц і ўвага Ўладара, што кіраваў імі, спрэс зьвярнуліся да гары. Пачуўшы заклік, вусьцішна завішчэўшы, назгулы, Прывіды Пярсьцёнкаў, павярнулі й у апошняй адчайнай гонцы памчаліся спрытней за віхуры й штормам крылаў абрынуліся на поўдзень, несучыся да гары.

Сэм паўстаў. Моташна было яму, і кроў, што цякла з галавы, залівала вочы. Крочыў, хістаючыся, наперад, і тады ўгледзеў штось жудаснае й дзівоснае: Глыкс на краі прорвы звар'яцела біўся зь нябачным ворагам. Гойдаўся туды й сюды, то так блізка да краю, што ледзь не зрываўся, то далей, адсоўваючыся, падаючы долу, узьнімаючыся й падаючы зноў. I ўвесь час шыпеў, ня кажучы анічога.

Полымя ўнізе абудзілася ў злосьці, палыхнула чырваньню, і ўсю пячору запоўнілі сьвятло й сьпякота. Раптоўна Сэм пабачыў, што доўгія Глыксавы пальцы падцягнуліся да рота. Белыя іклы бліснулі, і ён шчоўкнуў імі, змыкаючы пашчу. Крыкнуў Фрода, і вось – зьявіўся, укленчыўшы на краі прорвы. А Глыкс, скочучы, бы вар'ят, высока падняў пярсьцёнак, яшчэ з адкушаным пальцам у ім. Пярсьцёнак зьзяў, быццам насамрэч выкаваны з жывога полымя.

– Кашштоўнасьсьць, кашштоўнасьсьць, мая кашштоўнасьсьць! – галасіў Глыкс. – О, мая кашштоўнасьсьць!

I з тым, бачачы ў дзікім захапленьні толькі сваю здабычу, высока ўзьнятую, скочыў надта далёка, хіснуўся, задрыжэў на момант на краі, намагаючыся ўтрымацца, а тады з пранізьлівым енкам упаў. З прорвы пачулася апошняе: "Кашштоўнасьсьць!!!" I ён зьнік.