Выбраныя творы ў двух тамах. Том 2

З той заграніцы такія звычкі і прывозяцьі

Думаеш, добраго таксамо там за граніцай няма? Але добраго ён не пераймае, не-е!

Нябось самаго, калі дуба дасць, з пашанай будуць хаваць,— умяшаўся ў бабскую гутарку другі мужчына.— У палацы тэкстыль-шчыхаў ці нават «Азота» труну яго выставяць. Шчэ рознымі кветач-камі, дарагімі вянкамі абкладуць з усіх бакоў — бытто змардаванае цяжкой працай і надто заслужанае перад народам цела!

Аркестраў з усяго горада напруць! Вучняў ды студэнтаў назганяюць на чале з пакорнымі настаўнікамі!

А маці, бедная, усё жыццё недзе гаравала, адных воен ёй давялося сколькі перажыць... Такога начальніка

выкарміла, выгадавала, на ногі паставіла, у людзі вывела і не заслужыла нават, каб пахавалі яе па-чалавечы?!.

Замуленаму калісьці ў вёсцы працай Лаўрэну здавалася некалі — адзін чорт, як каго хаваюць. Нават высмейваў бабаў, калі тыя абмяр-коўвалі пры ім — тую так дзеці адправілі на вечны спачын, гэтую — іначай. Цяпер спахапіўся — бабы мелі рацыю.

Чалавек — не жывёліна. Над яго пахаваннем, напэўна, думалі яш-чэ дзяды і прадзеды. I дадумаліся. Бы пры той харавой песні: хоча таго ці не хоча, а каб хораша гучала — аднолькава мусіць старацца падаваць голас батрак і князь. Так і тут усе роўныя.

У кожнай царкве — нават самай старэнькай ды зусім беднай, у кожным касцёле ці касцёльчыку, у кожнай каплічцы пабудавалі для гэтага спецыяльныя катафалікі. Калі прыходзіў чалавеку канец, мена-віта на такім ганаровым узвышэнні клалі яго цела з той самай пашанай, ці быў гэта князь Друцка-Любецкі, ці — дзядзька Юзік з Гнойніцы, ці — бабуля з Сыраежак, якой ужо ніхто нават не мог імя ўспомніць. Пад гукі званоў і хору, пахі ладану і растопленага воску нябожчыкам штосьці адпаведнае гаварылі, з чаго ён, Лаўрэн, па-дурному смяяўся.