Majstar i Marharyta [be_lat]

Na Sadovuju, viadoma, zjezdzili i ŭ kvatery № 50 pabyli. Ale nijakaha Karoŭieva tam nie znajšli, i nichto nijakaha Karoŭieva ŭ domie nie viedaŭ i nie bačyŭ. Kvatera, jakuju zajmali niabožčyk Bierlijoz i Lichadziejeŭ, jaki pajechaŭ u Jałtu, była pustaja, i ŭ kabiniecie mirna visieli nikim nie paškodžanyja surhučnyja piačatki na šafach. Z tym i pajechali z Sadovaje, zaadno zachapili z saboj razhublenaha i pryhniečanaha sakratara domakiraŭnictva Proležnieva.

Viečaram Mikanor Ivanavič byŭ pryviezieny ŭ kliniku Stravinskaha. Tam jon vioŭ siabie hetak niespakojna, što jamu daviałosia zrabić injekcyju pa recepcie Stravinskaha, i tolki pasla apoŭnačy Mikanor Ivanavič zasnuŭ u pakoi 119, zredku ciažka i pakutliva stohnučy.

Ale čym dalej, tym lahčejšym rabiŭsia son. Jon pierastaŭ varočacca i stahnać, pačaŭ dychać lohka i roŭna, i jaho pakinuli adnaho.

Tady Mikanoru Ivanaviču sasniŭsia son, u asnovie jakoha, niesumnienna, byli sionniašnija pieražyvanni. Pačałosia z taho, što Mikanoru Ivanaviču sasniłasia, byccam niejkija ludzi z załatymi trubami ŭ rukach padvodziać jaho, i vielmi ŭračysta, da vialikich pałakiravanych dzviarej. Pierad hetymi dzviaryma spadarožniki nibyta syhrali tuš Mikanoru Ivanaviču, a hułki bas z nieba viesieła skazaŭ:

— Kali łaska! Mikanor Ivanavič! Zdavajcie valutu!

Zusim zdziŭleny Mikanor Ivanavič ubačyŭ nad saboj čorny repraduktar.

Potym jon čamuści apynuŭsia ŭ teatralnaj zale, dzie pad pazałočanaj stołlu zziali kryštalnyja lustry, a na scienach kienkiety. Usio było jak sled, jak u nievialikim pa pamiery, ale sapraŭdnym teatry. Była scena z aksamitavaj zasłonaj, pa ciomna-višniovym poli ŭsiejanaj, jak zoračkami, malunkami załatych pavialičanych dziesiatak, suflorskaja budka i navat publika.

Zdziviła Mikanora Ivanaviča toje, što ŭsia hetaja publika była tolki adnaho połu — mužčynskaha, i ŭsia čamuści z barodami. Akramia hetaha, uražvała, što ŭ teatralnaj zale nie było kresłaŭ i ŭsia publika siadzieła na padłozie, dobra naciortaj i koŭzkaj.

Zbiantežany novym i vialikim tavarystvam, Mikanor Ivanavič pataptaŭsia krychu, a potym, jak i ŭsie, sieŭ na parkiecie pa-turecku, umasciŭsia miž ryžym zdaraviakom-baradačom i druhim, blednym i mocna zarosłym ščecciu hramadzianinam. Nichto z prysutnych nie zviarnuŭ uvahi na novaha hledača.

Tut pačuŭsia miakki zvon zvanočka, sviatło ŭ zale patuchła, zasłona raskinułasia, i stała vidać asvietlenaja scena z kresłam, stolikam, na jakim i byŭ załaty zvanočak, i z hłuchim čornym aksamitnym zadnikam.

Z-za kulis vyjšaŭ artyst u smokinhu, čysta paholeny i rasčasany na prabor, małady i z vielmi pryjemnym tvaram. Publika ŭ zale ažyła, usie paviarnulisia da sceny. Artyst padyšoŭ da budki i pacior ruki.

— Siedzicie? — spytaŭ jon miakkim barytonam i ŭsmichnuŭsia zale.

— Siedzimo, siedzimo, — choram adkazali jamu z zały tenary i basy.

— Hm… — zahavaryŭ zadumliva artyst, — i jak vam nie nadakučyć, ja nie razumieju? Usie ludzi jak ludzi — chodziać zaraz pa vulicach, ciešacca viasnovym soncam i ciapłom, a vy tut na padłozie tyrčycie ŭ dušnaj zale! Niaŭžo prahrama hetakaja cikavaja? Što ž, moža, kamu i padabajecca, — pa-fiłasofsku zakončyŭ artyst.

Potym jon zmianiŭ i tembr hołasu, i intanacyju i hučna abjaviŭ:

— Takim čynam, nastupny numar našaj prahramy — Mikanor Ivanavič Bosy, staršynia damavoha kamiteta i zahadčyk dyjetyčnaj stałoŭki. Paprosim Mikanora Ivanaviča!

Družnyja vopleski byli adkazam artystu. Zdziŭleny Mikanor Ivanavič vyłupiŭ vočy, a kanfieranśie, zakryŭšysia rukoj ad sviatła rampy, znajšoŭ jaho pozirkam siarod tych, chto siadzieŭ, i łaskava paklikaŭ palcam na scenu. I Mikanor Ivanavič apynuŭsia na scenie.

U vočy jamu znizu i spieradu ŭdaryła sviatło roznakalarovych lampaŭ, a tamu adrazu pravaliłasia ŭ ciemru zała z publikaju.

— Nu-s, Mikanor Ivanavič, pakažycie nam prykład, — zadušeŭna zahavaryŭ małady artyst, — i zdavajcie valutu.

Nastupiła cišynia. Mikanor Ivanavič pieravioŭ duch i zahavaryŭ cicha:

— Boham klanusia, što…

Ale nie ŭspieŭ jon pramović hetyja słovy, jak usia zała aburana zakryčała. Mikanor Ivanavič razhubiŭsia i zamoŭk.

— Jak ja vas zrazumieŭ, — zahavaryŭ viadučy prahramy, — vy chacieli paklascisia boham, što ŭ vas niama valuty? — i jon spačuvalna pahladzieŭ na Mikanora Ivanaviča.

— Tak točna, niama, — adkazaŭ Mikanor Ivanavič.

— Tak, — adazvaŭsia artyst, — tady prabačcie za niascipłasć: adkul uzialisia čatyrysta dalaraŭ, jakija znojdzieny ŭ prybiralni ŭ vašaj kvatery, adzinymi žycharami jakoje zjaŭlajeciesia vy z žonkaju?

— Čary! — jaŭna iranična pramoviŭ niechta z zały.

— Tak točna, čary, — niasmieła adkazaŭ Mikanor Ivanavič nie to artystu, nie to ŭ ciomnuju zału i rastłumačyŭ: — Niačystaja siła, klatčasty pierakładnik padkinuŭ.

I znoŭ aburana zaraŭła zała. Kali ž nastupiła cišynia, artyst skazaŭ:

— Voś jakija bajki Łafantena davodzicca mnie vysłuchoŭvać! Padkinuli čatyrysta dalaraŭ! Voś vy: vy ŭsie tut valutčyki! Zviartajusia da vas jak da spiecyjalistaŭ — ci mahčyma takoje?