Aventuroj de la brava soldato Švejk dum la mondmilito
- Автор: Гашек Ярослав
- Год: 2009
- Язык: эсперанто
- Переводчик: Vladimír Váňa
- Жанр: Юмористическая проза
Электронная книга - «Aventuroj de la brava soldato Švejk dum la mondmilito». Краткое содержание книги:
Ricevinte la permeson, Švejk post duonhoro alportis sonorileton.
“Ĝi estis ĉe pordego de envetura gastejo ‘Ĉe krucetoj’”, li diris, “ĝi kostis al mi kvin minutojn da timo kaj antaŭ tio mi devis longe atendi, ĉar senĉese venis homoj.”
“Mi iras en kafejon, Švejk, se iu venos, li atendu.”
Proksimume post unu horo venis grizhara, iom grandaĝa sinjoro, de rekta staturo kaj severa rigardo.
El lia tuta aspekto blovis obstino kaj kolero. Li rigardis, kvazaŭ sendus lin la fatalo por detrui nian mizeran planedon kaj forviŝi ĝiajn spurojn en la universo.
Lia parolo estis kruda, seka kaj senkompata: “Hejme? Ke li iris en kafejon? Ke mi atendu? Bone, mi atendos ĝis la mateno. La monon por kafejo li havas, sed por pagi la ŝuldojn, tion ne. Bela pastro, fi!”
Li forkraĉis en la kuirejo.
“Sinjoro, ne kraĉu al ni ĉi tie!” reagis Švejk, observante kun intereso la fremdan sinjoron.
“Kaj ankoraŭfoje mi forkraĉos, rigardu, jene,” diris la severa sinjoro obstine, forkraĉinte la duan fojon sur la plankon, “li hontu. Tia soldatpastro, skandalo!”
“Se vi estas klera homo, dekutimiĝu kraĉi en fremda loĝejo,” atentigis lin Švejk. “Aŭ vi opinias, ke en la tempo de la mondmilito vi povas permesi al vi ĉion? Kondutu ĝentile kaj ne kiel vagabondo. Traktu delikate, parolu dece kaj ne agu kiel stratbubo, stulta civilulo.”
La severa sinjoro leviĝis de sur la seĝo, komencis ekscitite tremi kaj kriis: “Kion vi aŭdacas, ke mi ne estas bonedukita homo, kio do mi estas, diru…”
“Klozetulo,” respondis Švejk, rigardante en liajn okulojn, “vi kraĉas planken kvazaŭ vi estus en tramo, vagonaro aŭ ie en publika ejo. Mi ĉiam miris, kial ĉie tie pendas tabuletoj, ke oni malpermesas kraĉi planken, kaj nun mi vidas, ke tiu kaŭzo estas vi. Sendube oni konas vin ĉie tre bone.”
La severa sinjoro komencis ŝanĝi la koloron de la vizaĝo kaj klopodis respondi per torento da insultoj, adresitaj al Švejk kaj al la feldkurato.
“Ĉu vi jam finis vian paroladon,” demandis Švejk trankvile (kiam falis la lasta: “Vi ambaŭ estas kanajloj, kia reganto, tia servanto”), “aŭ vi volas tion ankoraŭ iel kompletigi, antaŭ ol vi flugos de sur la ŝtuparo?”
Ĉar la severa sinjoro elĉerpiĝis jam tiom, ke lian menson eniris jam neniu konvena insulto kaj tial li eksilentis, Švejk klarigis al si tion tiel, ke li vane atendus aldonojn.
Li do malfermis la pordon kaj starigis la severan sinjoron inter la fostojn vizaĝantaŭe al la koridoro. Pri tia ŝoto ne hontus eĉ la plej eminenta ludanto de internacia majstra futbalteamo.
Kaj malantaŭ la severa sinjoro sonis al la ŝtuparo la voĉo de Švejk:
“Venontfoje, kiam vi venos vizite al bonedukitaj homoj, kondutu ankaŭ ĝentile!”
La severa sinjoro longe promenis sub fenestroj kaj atendis la feldkuraton.
Švejk malfermis la fenestron kaj observis lin.
Fine la gasto ĝisatendis la feldkuraton, kiu forkondukis lin en la ĉambron kaj sidigis sur seĝon kontraŭ si.
Švejk senvorte alportis kraĉujon kaj metis ĝin antaŭ la gaston.
“Kion vi tion faras, Švejk?”
“Obee mi raportas, sinjoro feldkurato, ke kun tiu sinjoro jam okazis ĉi tie eta malagrablaĵo pro kraĉado planken.”
“Forlasu nin, Švejk, ni devas ion inter ni pritrakti.”
Švejk soldatsalutis: “Obee mi raportas, sinjoro feldkurato, ke mi vin forlasas.”
Li foriris en la kuirejon kaj en la loĝoĉambro ekis tre interesa interparolo.
“Vi venis por mono kontraŭ tiu kambio, ĉu mi ne eraras?” demandis la feldkurato sian gaston.
“Jes, kaj mi esperas…”
La feldkurato ekĝemis.
“La homo ofte venas en tian situacion, ke restas al li sole la espero. Kiel bela estas tiu vorteto ‘espero’ el la triopo, kiu levas la homon el ĥaoso de la vivo: ‘kredo, espero, amo’.”
“Mi esperas, sinjoro feldkurato, ke la sumo…”
“Kompreneble, estimata sinjoro,” interrompis lin la feldkurato, “mi povas ankoraŭfoje ripeti, ke la vorto ‘esperi’ kuraĝigas la homon en lia batalo de la vivo. Ankaŭ vi ne perdas la esperojn. Kiel tio estas bela havi certan idealon, estis senkulpa, pura kreaĵo, kiu pruntedonas monon kontraŭ kambio kaj havas esperon, ke ĝi ĝustatempe rericevos la monon. Esperi, senĉese esperi, ke mi elpagos al vi mil ducent kronojn, kiam mi havas en la poŝo eĉ ne cent.”
“Vi do…” ekbalbutis la vizitanto.
“Jes, mi do,” respondis la feldkurato.
La vizaĝo de la gasto reakiris obstinan kaj koleran mienon.
“Sinjoro, tio estas trompo,” li diris, leviĝante.
“Trankviliĝu, estimata sinjoro…”
“Tio estas trompo!” kriis la vizitanto sencede, “vi misuzis mian fidon!”
“Sinjoro,” diris la feldkurato, “al vi nepre prosperos ŝanĝi la aeron. Ĉi tie estas tro sufoke.”
“Švejk,” li vokis en la kuirejon, “tiu ĉi sinjoro deziras eliri en freŝan aeron.”
“Obee mi raportas, sinjoro feldkurato,” oni aŭdis el la kuirejo, “ke tiun sinjoron mi jam unufoje elĵetis”.
“Ripeti!” sonis la ordono, kiu estis plenumita rapide, vigle kaj kruele.
“Bone, sinjoro feldkurato,” diris Švejk, kiam li revenis el la koridoro, “ke ni finis tion kun li pli frue, ol li farus ĉi tie al ni ian eksceson. En Malešice[98] estis gastejestro, adoranto de Biblio, kiu al ĉio respondis per citaĵoj el la Sankta Skribo, kaj skurĝante iun, li ĉiam diris: ‘Kiu ŝparas la vergon, tiu malamas sian filon; sed kiu lin amas, tiu punas lin ĝustatempe, mi montros al vi, interbatiĝi en mia gastejo’.”
“Vidu, Švejk, kio trafas homon, se tiu ne estimas pastron,” ekridetis la feldkurato, “sankta Johano Krizostomo diris: ‘Kiu honoras la pastron, honoras Kriston; kiu faras maljustaĵon al la pastro, faras maljustaĵon al Sinjoro Kristo, kiun reprezentas ĝuste la pastro.’ — Por la morgaŭo ni devas perfekte nin prepari. Preparu frititajn ovojn kun ŝinko, kuiru Bordozan punĉon kaj poste ni dediĉos nin al kontemplado, ĉar kiel statas en la vespera preĝo: ‘Pere de dia graco forturnitaj estu ĉiuj insidoj de malamikoj kontraŭ tiu ĉi loĝejo’.”
En la mondo ekzistas persistuloj, inter kiujn apartenis ankaŭ la viro jam dufoje elĵetita el la loĝejo de la feldkurato. Ĝuste kiam la vespermanĝo estis finpreparita, iu sonorigis. Švejk iris malfermi, post momento revenis kaj raportis: “Li estas ĉi tie denove, sinjoro feldkurato. Mi ŝlosis lin provizore en la banĉambro, por ke ni povu trankvile vespermanĝi.”
“Vi ne faras bone, Švejk,” diris la feldkurato, “gasto venas, Dio venas. En iamaj tempoj oni gajigis sin ĉe festenado per bufonoj. Alkonduku lin ĉi tien, ke li nin amuzu.”
Post momento Švejk revenis kun la persista viro, kiu morne rigardis antaŭ sin.
“Sidiĝu,” instigis lin la feldkurato afable, “ni ĝuste finas la vespermanĝon. Ni havis omarojn, salmon, kaj nun ankoraŭ frititajn ovojn kun ŝinko. Facila festenado, se homoj pruntedonas al ni monon!”
98
praga kvartalo.