Kroki w nieznane - 1971

Dziś w godzinach rannych — to wczorajsza,gazeta — zbliżył się po raz trzeci do Ziemi i wchodząc w górne warstwy atmosfery, rozpalił się do białości, po czym oddalił się, gasnąc. Na konferencji prasowej w Toronto profesor Merrywheather z miejscowego obserwatorium astronomicznego zdementował wersję, szerzoną przez pisma amerykańskie, jakoby ciałem tym byt statek kosmiczny, okrążający naszą planetę przed lądowaniem. Jest to — oświadczył profesor meteor, pochwycony ziemskim przyciąganiem, który stał się nowym księżycem i okrąża Ziemię po eliptycznej orbicie. W odpowiedzi na pytanie naszego korespondenta, czy należy liczyć się z upadkiem meteoru na Ziemię, profesor Merrywheather odparł, że nie jest to wykluczone, albowiem, zbliżając się przy każdym okrążeniu do Ziemi, meteor ulega zahamowaniu wskutek tarcia o powietrze. Kwestia ta, opracowywana przez liczne obserwatoria, zostanie niebawem wyjaśniona…

Tutaj mam gazety ze Stanów sprzed trzech dni. Ależ oni tam brykają:

„Gwiazdolot kosmiczny zbliża się”, „Elektromózgi będę tłumaczyły mowę nieznanych istot”, „Mamy gości z kosmosu…”

— No, popatrz — dodał z odcieniem żalu — a ja tu siedziałem w lesie.

— Przecież to wszystko kaczki — powiedziałem. — Zgaś światło i rzuć tę makulaturę.

— No tak, koniec baśni…

Robert wrócił w półmroku do ogniska, które zmieniło się w stos czerwonego żaru, dorzucił gałęzi, a gdy zajmowały się, usiadł na trawie i odezwał się niegłośno:

— A może to był statek… czemu się śmiejesz? — dodał. — Bo wiedziałem, że nie dasz temu spokoju.

— Ej, ty psychologu, psychologu — mruczał Robert, poruszaj ąc gałęzią ognisko, które jak podrażnione, wyrzucało snopy iskier, trzeszcząc przeraźliwie. — A dlaczego to nie mole być statek? No, powiedz.

— Powiem ci. Gdzie jest koc? Ciągnie od ziemi jak diabli. Zapowiada się na przymrozek. Więc, mój drogi, przez sześć tysięcy lat cywilizacji ziemskiej nie przybył do nas żaden pojazd kosmiczny. Takie wydarzenie zostawiłoby niechybnie ślad w kronikach historycznych… a nie ma go. Otóż prawdopodobieństwo jakiegoś zdarzenia można ocenić według jego częstości, rozumiesz? Wielkie meteory spadaj ą na Ziemię co jakiś czas — raz albo i dwa razy na stulecie. A statków nie było… dlatego prawdopodobieństwo, że to ogniste ciało było rakietą, jest praktycznie równe zeru.

— No tak… ale wiadomo przecież — Robert ożywił się że istnieją zamieszkane planety. Jeśli nie w naszym systemie słonecznym, to w innych. Tak, że wreszcie przyleci do nas jakiś statek…

— A, to możliwe. Za dwa miliony lat, powiedzmy. A może już za sto tysięcy. Nie chcę cię martwić, jak widzisz. — Cóż by to było za niesłychane zdarzenie… — marzył głośno Robert. — Uważasz, opinie dzielą się w tej kwestii w ten sposób: jedni sądzą, że taki kontakt z innymi przyniósłby nam dobrodziejstwa, a inni — że byłby to początek „wojny światów”. Po której stronie się opowiadasz?

— Po żadnej. Byłoby to coś w rodzaju wizyty ślimaków u wiewiórek i wyniki byłyby podobne: żadne. Różnice struktury nie dadzą się przekroczyć.

— Struktury mózgu?

— Nie tylko. Struktury życia w ogóle. Nawet gdyby posiadali mowę — co wcale nie jest pewne — nie dogadalibyśmy się z nimi…

— Po jakimś czasie dałoby się to przecież zrobić.

— Bardzo wątpię.

— Dlaczego?

— My, ludzie, jesteśmy wzrokowcami; mnóstwo naszych pojęć wywodzi się z dziedziny wrażeń optycznych. Ich doznania mogą się opierać na innej zasadzie… na przykład węchowej. Albo nieznanej, jeszcze innej, chemicznej, czy la wiem. Coraz zimniej się robi. Dorzuć do ognia. Więc, mniejsza nawet o różnice zmysłów, te w końcu pokonałaby się, ale wtedy zobaczylibyśmy, że nie mamy z nimi o czym mówić… Jesteśmy twórcami i udoskonalaczami futerałów do mieszkania, do okrywania ciała, do podróżowania… poza tym zajmujemy się karmieniem i oczyszczaniem naszych ciał, poruszaniem się w umówiony sposób (mam na myśli sporty) — otóż w tych wszystkich dziedzinach nie byłoby wspólnego języka…

— Cóż ty opowiadasz, Karolu? Nie przylecieliby przecież do nas, by rozmawiać o modzie czy sporcie.

— A o czym?

— No… o problemach ogólnych…

— O jakich?

— Cóż mnie tak egzaminujesz! O nauce, o fizyce, technice…

— Udowodnię ci, że się mylisz. Nie masz jakiego drucika pod ręką? Fajka mi się zatkała. Dziękuję ci. Otóż, po pierwsze, ich cywilizacja może rozwijać się w zupełnie innym kierunku aniżeli nasza — w takim wypadku porozumienie byłoby nadzwyczaj trudne. Ale nawet, jeśli założyć, że jak u nas, zasadza się ona na doskonalonej technice, to rozmowa nastręczałaby niewyobrażalne trudności. My nie jesteśmy jeszcze zdolni pokonać przestrzeni między gwiazdami, nieprawdaż, a ani, jeśli przybędą, wykażą tym samym, że potrafią to zrobić. Tak więc będą górować nad nami, będą nas wyprzedzać technicznie, a zarazem naukowo, bo jedno łączy się z drugim. Wyobraź sobie teraz, że fizyk współczesny, jakiś de Broglie czy Lawrence, spotyka swego ziemskiego kolegę sprzed stupięćdziesięciu czy dwustu lat. Tamten opowiada o jakichś flogistonach, a ten mówi o promieniowaniu kosmicznym, o atomach…