Skrzynia na złoto

Za trzecim razem Fandorin i Bołotnikow trudzili się w zupełnej samotności – ochroniarze stali na zewnątrz obiektu i nie przejawiali zainteresowania wykopkami na wpół obłąkanych historyków. To była wyraźna oznaka, że już nadeszła właściwa pora. Można zaczynać.

Plan ustalili następujący. Przystojniaków Siergiejewa ustawić na rogach domu numer 15, żeby nikt nie wtykał tam nosa – trudna młodzież, alkoholicy, bezdomni kochankowie. Z patrolem milicji, który zainteresuje się światłem latarki, błyskającym w piwnicznym okienku, ochroniarze też na pewno bez trudu się dogadają. Nicholas i Bołotnikow wyważą przegniłe drzwi, zejdą na dół i zaczną działać zgodnie z instrukcjami Corneliusa von Dorna. Jeśli (oby!) uda się coś znaleźć, spróbują dokonać wstępnej, przybliżonej oceny skarbu, ale niczego nie będą wynosić z piwnicy. Co więcej, dla konspiracji pojadą jutro i pojutrze pogrzebać jeszcze w jakichś ruinach i przez ten czas zdecydują, jak obwieścić miastu i światu o niezwykłym, oszałamiającym odkryciu.

Dotarli na Tagańską o drugiej w nocy. Na ulicy nie było żywego ducha, panowała zupełna cisza. Fandorin zerknął w prawo, w lewo, w górę. Zobaczył, że księżyc próbuje podejrzeć poszukiwaczy skarbów zza postrzępionych chmur, ale się przez nie nie przedrze – niebo, w szare i czarne cętki, przypominało marmurowy grobowiec.

Rozstawili ochroniarzy na posterunkach. Przez dziurę w płocie przeleźli na podwórze, a pięć minut później, klucząc pomiędzy stertami desek i gruzu, przedostawali się do piwnicy. Zardzewiałe żelazne drzwi trzeba było wyważyć łomem. Zgrzyt i łoskot niezgranym echem odbiły się od ciemnych ścian, z których zwisały płaty odłażącej farby.

– Tak – nie wiadomo dlaczego szeptem powiedział Fandorin, oświetlając sklepienie piwnicy. – Północno-wschodni róg jest tam.

Archiwista podszedł do ściany i poskrobał ją nożem.

– Wapień, odwieczny moskiewski wapień – oznajmił półgłosem. – I sposób, w jaki go kładziono, dawny. Tak ciosano kamienie jeszcze za Iwana Trzeciego. W Moskwie wiele starych domów stoi na takich fundamentach. Zaprawa na żółtkach jaj z dodatkiem miodu, wosku pszczelego, kurzego pomiotu i Bóg wie czego jeszcze. Trzyma lepiej niż dzisiejsze.

Nicholas, wstrząsany nerwowymi dreszczami, miał wrażenie, że nie pora teraz na wykład z historii architektury. Magister dotarł do dalszego, zwróconego w stronę podwórza rogu piwnicy, odstawił latarnię na bok i chwycił za łopatę. Najpierw trzeba było oczyścić podłogę ze śmieci.

Pieśń o nieuchwytnej Suliko przestała Fandorina prześladować w dniu, w którym przeliczył okna na fasadzie domu numer 15.

Zamiast smętnej gruzińskiej pieśni ludowej przyczepił się teraz do Nicholasa wiersz z książki, którą wyjął z szafy bibliotecznej w gabinecie. Mieszkanie na Kijowskiej Eurodebetbank wynajmował najwyraźniej jako kwaterę dla biznesowych gości, gdyż zestaw literatury był dość specyficzny: najróżniejsze informatory biznesowe, wytworne czasopisma, wydawane na grubym, lśniącym papierze, aż pięć egzemplarzy Rosyjskiej encyklopedii bankowej oraz – nie wiadomo, jakim trafem – samotny tomik z serii „Mistrzowie Rosyjskiej Poezji”. Tą właśnie książeczkę Fandorin kartkował po nocach, zmagając się z bezsennością.

Natrętny wierszyk mówił o miłości sprzed okresu dojrzewania. „Przecudnej urody Lideczka mieszkanką ulicy jest tej” – mamrotał teraz Nicholas od rana do wieczora i widział przed sobą nie jakąś nieznaną dziewczynę imieniem Lida, lecz dom przy Tagańskiej 15, osłonięty zieloną siatką.

Także i teraz magister wymachiwał łopatą w rytm amfibrachu – notabene trzystopowego i kończącego się rymem żeńskim, co odpowiadało metrum klasycznego limeryku. „Z imieniem jej on spać się kładzie… imieniem tym budzi go dzień”. Rytm wiersza odpowiadał idealnie równomiernemu wysiłkowi pracy fizycznej, więc robota szła szparko.

Wreszcie spod zwałów śmieci wyjrzały na wpół przegniłe deski. Widocznie piwnica była kiedyś zamieszkana, skoro położono tu podłogę.

Odrzucili łopaty i wzięli się do łomów. Zerwali jedną warstwę desek, pod którą odkryli drugą, osmaloną.

– Oto ślady pożaru z tysiąc osiemset dziewięćdziesiątego – zauważył Bołotnikow, ocierając spocone czoło. – Czego pan tak wciąż mamrocze? Naprzód, Fandorin, jesteśmy prawie u celu.

Usunęli nadpalone deski.

– Aha! – wykrzyknął podniecony Maksim Eduardowicz, gdy żelazny łom brzęknął dźwięcznie. – Kamienne płyty! A tak się bałem, że pod deskami będzie ziemia! No już, do roboty! Trzeba to oczyścić!

Postawili latarnię nad skrajem jamy, która utworzyła się w kącie. Skruszyli zwęglone niemal deski, odrzucili łopatami spróchniałe szczątki.

Płyta w rogu miała w przybliżeniu wymiary trzy stopy na trzy.