Ноч Цмока
- Автор: Гапеев Валерий Николаевич
- Год: 2016
- Язык: белорусский
- Жанр: Детективная фантастика
Электронная книга - «Ноч Цмока». Краткое содержание книги:
Гэта эратычна-містычны дэтэктыў на тле беларускай правінцыі найноўшага часу…
— Дзякуй, Волечка, мы тут самі далей. Мая жонка, Вольга Рыгораўна, — павярнуўся ён да мяне.
Я не чакаў ад сябе падобнай галантнасці, але раптам прыўзняўся і з лёгкім нахілам галавы прадставіўся жанчыне:
— Васіль Шайбак, следчы пракуратуры.
Вольга Рыгораўна адказала мне ветлай усмешкай куточкамі вуснаў. І хоць позірк яе цёмных вачэй быў хваравітым, там была спагада. Яна пайшла, дробна пераступаючы нагамі з маленькімі ступнямі. І толькі цяпер я звярнуў увагу: на ёй былі не пляжныя шлёпанцы, не стаптаныя пантофлі ці які іншы «дачны» абутак, а туфлікі. Яна толькі прыехала аднекуль?
— Адчувайце сябе смела, калі ласка, — запрасіў Федарук. — Цукар, малако.
— І што вы хацелі мне паведаміць? — я насамрэч расслабіўся, адчуваючы атмасферу шчырай добразычлівасці ў дадатак да сваёй упэўненасці.
— Патлумачыць усё, што вам неабходна, — цяпер ужо спакойна адказаў Федарук. — Я разумею, многае вам ужо вядома, але ж засталіся пытанні…
— Так, некаторыя пытанні ў мяне засталіся, — згадзіўся я. — І я хацеў бы пачуць на іх адказы. Але з адной умовай.
— З якой? — зацікаўлена глянуў на мяне Федарук.
— Адказвайце без усякай. містыкі.
— Цікава-цікава.
Федарук пабоўтаў лыжачкай у кубку, дастаў яе, паклаў асцярожна на край сподачка. Выпрастаўся, абапёрся на спінку лаўкі, склаў рукі на грудзях і хутка запытаўся:
— А што вы разумееце пад містыкай, малады чалавек?
Я ўсміхнуўся, даруючы яму гэтае імгненнае вяртанне ў свой звычны стан навукоўца. Трэба аддаць яму належнае — ён зразумеў маю ўсмешку, сеў, як і сядзеў, вінавата працягнуў:
— Прашу дараваць мне маю такую рэакцыю. Ведаеце, многа гадоў перад студэнтамі. Прабачце, як мне да вас звяртацца? Таварыш следчы?
Я паціснуў плячыма. Чаму б мне не пабыць велікадушным далей?
— Калі я ў вас частуюся кавай, называйце Васілём. проста Васілём — розніца ў гадах дазваляе.
— Дзякуй, дзякуй. Дык вось, Васіль, вы мне прабачце, але ж я хачу даведацца, каб пасля не звяртацца да містыкі, як вы кажаце. Што для вас містыка?
— Ды рознае вядзьмарства, у якое, бачу, ёсць многа ахвотных верыць, — патлумачыў я.
— Выбачайце, я падумаў, вы адносіцеся да так званага вядзьмарства трошкі з большай павагай. пасля некаторых падзей. Безумоўна, мне трэба прызнаць сваю віну за ўчарашні выпадак. Але пра яго можна пагаварыць пазней, калі пажадаеце, я вам усё патлумачу.
— Кіньце, Алесь Тарасавіч, — сам таго не заўважаючы, звярнуўся я да Федарука паважліва. — Я ачмурэў ад элементарнага наркатычнага настою. А голыя цёткі, плуг, баразна — антураж фокусніка.
Я не маніў сабе ў той момант: вось цяпер, у дзённым святле, мне і сапраўды так падавалася. Ноччу псіхіка не справілася з наркатычнай атрутай. Мне трэба было ўсяго толькі выспацца.
— Не буду, не буду вас пераконваць у іншым. Але скажу: містыка, як вы кажаце, — вакол! І зараз, тут, перад вамі.
— Напрыклад?
— Піце каву, астывае, — Федарук пацягнуўся сам да кубка, зрабіў глыток. — Прыкладаў процьма, паважаны Васіль. Містыка — гэта тыя з’явы ў жывым свеце, якія мы не можам вытлумачыць. Вось і завём іх такім словам. Містыка — катэгорыя пакуль неразгаданых сувязей прычын і наступстваў. Усё!
— Няхай так. Што наконт прыкладу тут і цяпер?
— Ага, прыклад… — Федарук сеў прама, пачаў хутка і дробна круціць галавой вакол. — Вось! Яблыня!
— Містычная? — усміхнуўся я, крыху заінтрыгаваны. Што ж такога містычнага ён мне тут пакажа?
— Яблыня, так, менавіта яблыня, — упарта пачаў Федарук. — Калі мы тры гады таму прыехалі сюды, усе яблыні амаль здзічэлі. Вы ж ведаеце гэты цікавы працэс: як толькі сядзіба пусцее, яблыні хутка дзічэюць. Менш цвітуць, плады робяцца дробнымі, страчваюць свой культурны смак. А вяртаецца чалавек — і праз колькі гадоў яблыня зноў робіцца, скажам так, хатняй. Вам жа тое вядома, так?
— Ну, так, — мусіў згадзіцца я.
— Дык хіба не містыка? Адкуль яблыня ведае пра тое, ці ёсць у яе гаспадар? Ні вачэй, ні вушэй. Расліна ўсяго. А яна вось так чуйна, няхай і марудна, але адгукаецца беспамылкова на прысутнасць гаспадара. Вы можаце патлумачыць?