Белая муха, забойца мужчын

Я чытаў ёй уголас Сўіфта, яна любіла знаходзіць у звычных кнігах самае нязначнае і разьдзімаць гэта да памераў літаратурнай сэнсацыі.

Памятаю, як сёньня, вось гэта, брыдкае, ванітоўнае, з падарожжа ў краіну веліканаў: «Сярод іх была жанчына, хворая на рак… яе грудзі распухлі да пачварных памераў, і ў іх зеўралі раны такой велічыні», што Гулівэр мог «лёгка забрацца ў дзьве ці тры зь іх і схавацца там цалкам». Сўіфт наогул шмат пісаў такога, што дзецям паказваць нельга. Але мы былі ўжо ня дзеці. Мы чыталі пра тое, як ён спраўляе патрэбу ў садзе, як яго, накормленага малпай, ванітуе, пра распусных жанчын, што аддаюць перавагу іншаземцам, а мужамі пагарджаюць, пра прастытутак і забойцаў, якім адсякаюць галовы так, што кроў сьвішча з шыі рыхтык вэрсальскі фантан…

А як вам гэтакі пасаж: «Самая прыгожая з фрэйлін, вясёлая гарэзьлівая дзяўчына шаснаццаці гадоў, часам саджала мяне верхам на адну са сваіх смочак і прымушала рабіць па яе целе іншыя экскурсіі, але чытач дазволіць мне абысьціся без падрабязнасьцяў».

Яна часта прасіла мяне прачытаць гэта ўголас, і калі я чытаў, па твары яе прабягала штосьці балючае, а ў вачах праступала смуга, нібы ў яе бралі кроў з пальца.

Мая сяброўка лічыла Сўіфта ледзьве ня самым сапраўдным зь пісьменьнікаў. Я не спрачаўся. Мне было важней, што яна думае пра мяне.

І вось так, чытаючы «Падарожжа ў Бробдынгнэг», мы адкрылі для сябе маленькага і гордага пэрсанажа, дзяўчынку, якую звалі Глюмдалькліч і якая ўразіла мяне на ўсё жыцьцё.

Дзяўчынка Глюмдалькліч была дачкой грубага і хцівага фэрмэра, які і пасяліў у сябе маленькага прыхадня Гулівэра, якога знайшлі ў полі парабкі. Глюмдалькліч апекавалася Гулівэрам, як магла, папрасіла зрабіць для яго драўляную скрыню, што стала для Гулівэра домам. І вось аднойчы яна паехала ў сталіцу, да каралевы — і трымала тую скрыню ў сябе на каленях, а ён сядзеў там, яе Грыльдрыг, яе палонны, яе двухногі ўлюбёнец, і ня ведаў, што яго чакае… А чакалі яго каралеўскі двор, і размовы з манархам, і прыдворныя дамы, якія любілі распранаць Гулівэра і садзіць яго сабе на грудзі. «Ад іх кепска пахла», — канстатаваў з прыкрасьцю Гулівэр. Ня тое што ад каралевы… І ад Глюмдалькліч, ягонай выратавальніцы, яго добрага анёла.

Выйшла так, што потым я гадамі ня мог пазбыцца гэтай карцінкі перад вачыма. Позьняя восень, гразкі гасьцінец, і карэта, што трасецца на калдобінах і ўгрузае ў мокрай гліне. А ў карэце, прыціснуўшыся да акна, сядзіць Глюмдалькліч. Яна моцна ўхапілася ў драўляную скрыню на каленях, памерам з маленькі чамадан. Яна едзе на поўнач. Яна зробіцца знакамітай. Яна і яе Гулівэр.

«Буду называць цябе Глюмдалькліч, — сказаў я аднойчы маёй сяброўцы. — Бо гэта прыгожа і табе пасуе».

«Не! — крыкнула яна, заціснуўшы ў зубах гарбатную папяроску. — Ніколі не называй мяне так. Бо зломіш язык і ня зможаш цалавацца».