Выбраныя творы ў двух тамах. Том ІІ

— Саромеешся і слова сказаць мне.

— Апусціўся ты, Якуб,— не стаў віляць Мар'ян.

— Апусціўся,— не аспрэчыў яго і Якуб.— Хлеб жавы прывыклі есці чысценькі. А што за гэтым хлебам. А... Апусціўся, таму прыйшоў да цябе, пакуль сорам яшчэ маю... Бяры, Мар'ян, пячатку. Во яна, прымай.— I Якуб выцягнуў з кішэні калгасную пячатку, хукнуў на яе, ляпнуў на цырату і адхапіў руку, бы апёкся. Уздыхнуў з палёгкаю, сеў прама, выпрастаў ногі.

— Гэта што яшчэ за новасці...— Мар'ян не ведаў, што і падумаць.

— Гэта не новасці. Ты, Мар'ян, усё ж як-ніяк чалавек ваенны і з наганам.

— Ды няма ў мяне ніякага нагана. Здаў я пісталет.

— Ну вось, бачыш, быў пісталет. А я ўсе гэтыя гады толькі з пугаю. Ні нагана, ні пісталета ніколі не меў.

I было падобна, што Якуб шкадаваў, наракаў на лёс, які не даў яму ні нагана, ні пісталета, хітрыкаваў, але і горыч чулася ў яго голасе, бы, здаецца, ён і апраўдваўся адначасова, прасіў літасці, і дакараў у нечым Мар'яна. Толькі вось аб чым, Мар'ян не цяміў, дзе ж, калі ён насаліў Салілу. А Якуб працягваў:

— Пра мяне ты не думай. Я пайду сторажам. Мяне ўсё роўна вось-вось прагоняць... У старажы падамся. Чалавекам буду. У старажы падамся, адасплюся. Чалавекам стану. Ты гэтага не зразумееш, Мар'ян, адасплюся.

— Ідзі праспіся,— зазлаваў Мар'ян.

— Не, Мар'яне, не. Я не п'яны. Я норму сваю ведаю. I жонка ведае. Ты думаеш, перабраў бы я, выпусціла б яна мяне з хаты? Пад замок бы, штаны б адабрала, арыштавала і штаны. Ты маю жонку не ведаеш, Мар'ян, золата яна ў мяне.— I Якуб яшчэ доўга гаварыў пра жонку, а скончыў нечакана і ўмольна: — Давай згоду на старшынства. Аслабані мяне, Мар'ян, хочаш, на коленцы перад табою стану.