Aventuroj de la brava soldato Švejk dum la mondmilito
- Автор: Гашек Ярослав
- Год: 2009
- Язык: эсперанто
- Переводчик: Vladimír Váňa
- Жанр: Юмористическая проза
Электронная книга - «Aventuroj de la brava soldato Švejk dum la mondmilito». Краткое содержание книги:
Ĝenerale ĉio en la armeo putre fetoras,” diris la unujara volontulo, kaŝante sin sub kovrilon. “Konsternitaj homamasoj ankoraŭ ĝis nun ne reakiris sian spiritan ekvilibron. Kun larĝe malfermitaj okuloj ili iras lasi sin dishaki je pecetoj kaj poste, kiam iun el ili trafas kuglo, li ekflustras nur: ‘Panjo… ’ Ne ekzistas herooj, sed buĉota brutaro kaj buĉistoj en generalaj staboj. Kaj fine ĉio tio al ili ribeliĝos, kaj tio estos vera tumulto! Vivu nia armeo! Bonan nokton!”
La unujara volontulo eksilentis kaj poste komencis skuiĝi sub la kovrilo kaj demandis:
“Ĉu vi dormas, kamarado?”
“Mi ne dormas,” respondis Švejk sur la alia pajlosako, “mi meditas.”
“Pri kio vi meditas, kamarado?”
“Pri granda arĝenta medalo pro kuraĝo, kiun ricevis lignaĵisto el Vávra-strato en Královské Vinohrady[165], certa Mlíčko, ĉar ĉe sia regimento li estis la unua, al kiu komence de la milito grenado forŝiris la piedon. Li ricevis artefaritan piedon kaj komencis ĉie fieri per sia medalo kaj fanfaroni, ke li estas absolute unua kaj la plej unua kriplulo de sia regimento en la milito. Foje li eniris noktan amuzejon ‘Apollo’ en Vinohrady kaj tie malakordiĝis kun viandistoj el buĉejo, tiuj fine forŝiris al li la artefaritan piedon kaj ekbatis lin per ĝi sur la kapon. Tiu, kiu ĝin al li forŝiris, ne sciis, ke la piedo estas artefarita kaj pro ektimo svenis. En polica stacio oni alfiksis la piedon al Mlíčko reen, sed Mlíčko de tiu tempo ricevis koleron kontraŭ sia granda arĝenta medalo pro kuraĝo, iris ĝin deponi en monpruntejo kaj tie oni lin retenis eĉ kun la medalo. Li havis pro tio komplikaĵojn. Ekzistas ia speciala honora tribunalo por militkripluloj kaj tiu lin kondamnis al tio, ke oni forprenis de li la arĝentan medalon kaj poste oni kondamnis lin ankoraŭ al forpreno de la piedo…”
“Kiel mi tion komprenu?”
“Tute simple. Unu tagon venis al li komisiono kaj anoncis al li, ke li ne meritas porti artefaritan piedon, oni ĝin al li do malfiksis kaj forportis.”
“Aŭ,” daŭrigis Švejk, “granda amuzo estas ankaŭ tio, se postvivantoj post iu, kiu falis en la milito, neatendite ricevas tian medalon kun skribo, ke la medalon oni al ili pruntedonas, ke ili pendigu ĝin ien sur honoran lokon. En Božetěchstrato en Vyšehrad furioziĝinta patro, opiniante, ke la oficejoj pri li ŝercas, pendigis tiun medalon en necesejo, kaj policisto, kiu uzadis tiun necesejon sur galerio komune kun li, denuncis lin pro ŝtatperfido kaj tiel tiu kompatindulo pagis por tio tre kare.”
“El tio rezultas,” diris la unujara volontulo, “ke ĉia gloro valoras pasintjaran neĝon. En Vieno oni nun eldonis ‘Notlibron de la unujara volontulo’ kaj tie estas jena rava verso en ĉeĥa traduko:”
“Ŝajnas al mi,” diris la unujara volotulo post paŭzeto, “ke nia soldata spirito malaperas, mi proponas, kara amiko, ke en nokta mallumo kaj silento de nia malliberejo ni kantu pri kanoniero Jabórek. Tio suprenlevos nian soldatan spiriton. Sed ni devas kriegi, por ke oni aŭdu tion en la tuta Maria-kazerno. Tial mi proponas, ke ni stariĝu ĉe la pordo.”
Kaj post la momento oni aŭdis el la malliberejo kriegon, ke tremis fenestroj en la koridoro:
“Tio estas la provoso,” diris la unujara volontulo, “kun li iras leŭtenanto Pelikán, kiu hodiaŭ deĵoras. Li estas rezerva oficiro, mia konato el ‘Ĉeská Beseda’, en civila vivo matematikisto de asekurejo. De tiu ni ricevos cigaredojn. Ni kriegu nur plu.”
Kaj denove oni aŭdis: “Kaj li staris ĉe kanono…”
Kiam la pordo malfermiĝis, la provoso, evidente ekscitita per ĉeesto de la deĵoranta oficiro, komencis akre:
“Ĉi tie ne estas menaĝerio!”
“Pardonu,” respondis la unujara volontulo, “ĉi tie estas filio de Rudolfinum[166], koncerto profite al la malliberigitoj. Ĝuste finita unua programero: Milita simfonio.”
“Lasu tion,” diris la leŭtenanto Pelikán afekte severe, “mi opinias, ke vi scias, ke je la naŭa horo vi devas iri dormi kaj ne fari bruon. Vian koncertan pecon eblas aŭdi eĉ sur la placo.”
“Obee mi raportas, sinjoro leŭtenanto,” diris la unujara volontulo, “ke ni ne preparis nin kiel necesis, kaj se ia disharmonio…”
“Tion ĉi li faras ĉiuvespere,” klopodis inciti la provoso kontraŭ sia malamiko, “li kondutas ĉiuflanke terure neinteligente.”
“Pardonu, sinjoro leŭtenanto,” reagis la unujara volontulo, “mi volas paroli kun vi inter la kvar okuloj. La provoso atendu malantaŭ la pordo.”
Kiam tio estis plenumita, la unujara volontulo diris familiare:
“Do, elpoŝigu cigaredojn, Franĉjo.
Ĉu cigaredoj ‘Sport’? Ĉu vi kiel leŭtenanto ne havas ian pli kvalitan markon? Provizore mi al vi dankas. Ankoraŭ alumetojn.
Cigaredoj ‘Sport,’” diris la unujara volontulo post lia foriro kun malŝato, “ankaŭ en mizero la homo levu sian spiriton.
Fumu, kamarado, por bona nokto. Morgaŭ atendas nin la lasta juĝo.”
Antaŭ ol la unujara volontulo ekdormis, li ne forgesis kanti:
La unujara volotulo eraris, prezentante la kolonelon Schröder kiel monstron, ĉar la kolonelo havis iometan senton por justeco, kiu klare evidentiĝis post tiuj noktoj, kiam la kolonelo Schröder estis kontenta pri la kompanio, en kies centro li pasigis vesperojn en hotelo. Kaj se li ne estis kontenta?
Dum la unujara volontulo esprimis pereigan kritikon de la situacio en la kazerno, la kolonelo Schröder sidis en hotelo en kompanio de oficiroj kaj aŭskultis, kiel ĉefleŭtenanto Kretschmann reveninta el Serbio kun vundita kruro (kornopikis lin bovino) rakontis, kiel de la stabo, al kiu oni lin alkomandis, li rigardis atakon al serbaj pozicioj:
“Jen, nun ili ekimpetis el tranĉeoj. En la tuta longo de du kilometroj ili grimpas nun trans pikdratajn barilojn kaj ĵetas sin kontraŭ la malamiko. Kun grenadoj ĉetalie, en gasmaskoj, kun fusiloj surŝultre, preparitaj pafi, sturmi. Fajfas kugloj. Falas soldato, kiu elsaltis el tranĉeo, la alia falas sur remparo, tria post kelkaj paŝoj, sed la korpoj de kamaradoj impetas plu antaŭen kun ‘hura’, antaŭen en fumon kaj polvon. Kaj la malamiko pafas de ĉiuj flankoj, el tranĉeoj, el postgrenadaj funeloj kaj alcelas al ni siajn maŝinpafilojn. Denove falas soldatoj. Taĉmento volas silentigi malamikan aŭtomatan fusilon. Ili falas. Sed la kamaradoj troviĝas jam fore. Hura! Falas oficiro. Oni jam ne aŭdas fusilojn de infanterianoj, prepariĝas io terura. Denove falas la tuta taĉmento kaj oni aŭdas aŭtomatajn fusilojn de la malamiko: ratatatata… Falas… Pardonu, mi ne kapablas daŭrigi, mi estas ebria…”
165
praga kvartalo (plena nomo, mallongigata al “Vinohrady”).
166
fama konstruaĵo en Prago, konstruita en la jaro 1880 honore al la kronprinco Rudolfo kaj servinta kiel ejo por koncertoj, prelegoj kaj ekspozicioj. Ekde la jaro 1945 oni uzas ĝin nur por la muzika arto.