Прызнанне левага крайняга
- Автор: Катюшенко Михаил Петровича
- Год: 1990
- Язык: белорусский
- Жанр: Советская классическая проза
Электронная книга - «Прызнанне левага крайняга». Краткое содержание книги:
Той, апусціўшы галаву, пакрочыў да машыны.
— Ты не хвалюйся, дарагі,— сказаў яму Юрка.— Я сяду за руль. У мяне таксама няблага атрымліваецца.
Вусаты апынуўся на заднім сядзенні паміж мной і Чэрчанкам.
— Прывітанне, сука,— прахрыпеў Чэрчанка і моцна сціснуў руку вусатаму.— Думаў, сеў за руль — і да пабачэння...
— Што здарылася? — нарэшце спытаў вусаты.
— Вялікі, а ў лялькі гуляеш. Непрыгожа...
Вусаты здзівіўся:
— Дарагі, якая лялька? Што гаворыш?!
Чэрчанка сказаў мне:
— Дай яму сумку. Няхай паглядзіць.
Я працягнуў вусатаму спартыўную сумку. Праз імгненне той ледзь чутна сказаў:
— Не я. Паверце, не я. Мяне ашукалі.
— Мы табе не верым, але справа не ў гэтым. Сам разумееш, што ты наш госць і мы не хлапчукі.
Вусаты ўмольна паглядзеў на мяне:
— Не хацеў я... Але я гатовы... Грошы ёсць.
— Вось цяпер добра,— сказаў Юрка.— Паважаю і нават люблю разумных людзей.
Машына спынілася.
— Далёка не паедзем. Давай грошы!
Вусаты дастаў дыпламат, расшпіліў яго, пачаў сыпаць пачкі ў маю спартыўную сумку.
— Можаце праверыць,— сказаў ён.
— Але гэта не ўсё,— Юрка паляпаў вусатага па плячы.— Ты заслужыў пакарання. Давай адну штуку зверху за маральную траўму.
Вусаты зноў палез у дыпламат. Працягнуў пачак Юрку.
Як даўно гэта было?! I як цяпер марудна цягнецца час... I вось дзверы рэзка расчыняюцца. На парозе з’яўляецца Васільеў. Не звяртаючы ўвагі на прысутных, ён амаль падбягае да мяне.
— Нічога не разумею... Ты выпіў?!
Я моўчкі гляджу на яго.
— Чаму маўчыш, язык праглынуў?!
I тут ён быццам бы ўпершыню заўважае ўрача і міліцыянера. Гаворыць:
— Прабачце, але пакіньце нас на хвіліну ўдвух.
Міліцыянер памкнуўся нешта сказаць, але ўрач літаральна за руку вывеў яго з пакоя.
— Прабачце, Вадзім Міхайлавіч, так здарылася...
— Ніколі не мог падумаць... Што вось так, без прычыны ўзяў і выпіў.
— Была прычына... Дзяўчына. Я сёння бачыў яе ў апошні раз... Потым... Сам не разумею, як атрымалася.
Ён уздыхнуў.
— У апошні раз... Гэта ж выдатна, тым больш у тваім узросце, калі, павер, рана думаць пра што-небудзь, акрамя футбола...
— Там было зусім іншае...
Ён паклау руку на мае плячо:
— Ды не калаціся, вазьмі сябе ў рукі... Сам пасля будзеш над гэтым смяяцца. У твае гады... Павер, гэта не што іншае, як спорт. Ды і сапраўднага чалавека ў тваёй якасці знайсці амаль немагчыма. Сам памятаю, хто нам на шыю кідаецца, калі мы... Між іншым, цяпер не гэта самае галоўнае. Трэба выцягваць цябе, а потым пагаворым як след... Што табе сказаў міліцыянер?
— Звычайнае... Трэба збірацца на экспертызу, а потым,— я махнуў рукой.
Ён задумліва паглядзеў некуды ўбок.
— Дапускаць экспертызы нельга... Што з падбітым?
— Не ведаю...
Я закрыў вочы і зноў убачыў перад сабой твар старога.
Васільеў падсеў да тэлефона, набраў нумар.
— Хоць бы ён быў дома або на рабоце... Інакш будзе позна, вельмі позна... Ало! Іван Васільевіч. Так, гэта я. Дзякуй богу, што знайшоў цябе... Ды так, адзін мой хлопец, ты яго ведаеш, Паўловіч, трапіў у непрыемную гісторыю. Толькі ты можаш дапамагчы...
Ён коратка пераказаў усё, што ведаў, потым прыкрыў трубку рукой, сказаў:
— Сабярыся і адказвай на мае пытанні...
Я яшчэ раз пракруціў у сваёй памяці ўсю гісторыю, Васільеў задаваў пытанні і пераказваў мае адказы нябачнаму Івану Васільевічу. Так, стары выбег з-за аўтобуса, я нічога не мог зрабіць... Сведкаў не было, мажліва, нейкія прахожыя і шафёр аўтобуса... Нумара я не памятаю, таму што павёз старога ў бальніцу...
— Тут адна акалічнасць...— працягвае Васільеў,— з бальніцы выклікалі міліцыю, лейтэнант побач, за дзвярыма... Я разумею, але экспертызы не павінна быць, зрабі гэта, калі ласка, і для мяне, і для футбола... Разумееш, ён у нейкім дзіўным трансе, раней з ім нічога падобнага не было.
Ён прыкрыў трубку далонню.
— Цягні сюды лейтэнанта, хутчэй...
Я паклікаў лейтэнанта, той з’едліва зірнуў на мяне:
— Гаварылі на хвілінку... Быццам у мяне няма іншых спраў.
Калі ён увайшоў у пакой, Васільеў працягнуў яму трубку:
— Гэта вас, вазьміце.
Лейтэнант узяў трубку і змяніўся на вачах. Ён выцягнууся, быццам стаяу недзе у ганаровай вахце, адказваў коратка і дакладна:
— Так, слухаю, разумею. Усё будзе зроблена.
Перадаў трубку Васільеву і неяк дзіўна паглядзеў на мяне:
— Вось і ўсё скончана. Загад начальства.
Ён выйшаў з пакоя і ў дзвярах сутыкнуўся з урачом.
Васільеў буркнуў:
— Табе пашанцавала, ты ўявіць не можаш, як табе пашанцавала, што я знайшоў гэтага чалавека. Аднак наперадзе ў нас непрыемная для цябе размова.