Wędrowcy [Voyagers - pl]

Odrzutowiec transportowy typu Iljuszyn był hałaśliwy i niewygodny, mimo że na jego pokładzie znajdowało się jedynie dwadzieścia osób.

Stoner siedział w przodzie kabiny, obserwując przez okno bezkresną stepową równinę. Jak okiem sięgnąć, było widać tylko zielonkawe morze traw — bez jakiegokolwiek drzewa, miasta czy nawet wsi. „Tak pewnie wyglądały amerykańskie prerie — pomyślał — przed przybyciem tam pierwszych osadników i obsianiem tych połaci ziemi pszenicą i kukurydzą.”

Samolot szybował dość spokojnie na dużej wysokości. „Gdybyż jeszcze siedzenia nie były tak blisko siebie” — westchnął w duchu. Jedynym niespokojnym odcinkiem ich podróży był przelot nad Dachem Świata. W pewnej chwili znaleźli się tak blisko Mount Everestu, że było widać jego wyniosły ośnieżony wierzchołek. Potem przelecieli nad skalistym Tybetem i dzikimi górami Ałtaju. Stoner przypuszczał wówczas, że daleko na horyzoncie musi leżeć Afganistan, gdzie mudżahedini wciąż walczą o niepodległość, tak jak kiedyś ich przodkowie stawiali czoła armiom Aleksandra Wielkiego.

Po drugiej stronie przejścia pochrapywał nierówno akademik Zworkin. Inni pasażerowie wypełniali nierównomiernie długi tunel kabiny. Stoner wiedział, że Jo usiadła z tyłu maszyny, daleko od niego.

Tego żołądek skręcał się z głodu, gdyż nie wydawano na pokładzie samolotu żadnych posiłków. Nakarmiono ich pierwszy raz po wielu godzinach lotu, kiedy wylądowali we Władywostoku; po raz drugi podczas uzupełniania paliwa na lotnisku pod Taszkientem. Ani za pierwszym, ani drugim razem nie pozwolono im opuścić maszyny.

Przelecieli nad dzikimi wzgórzami Kazachstanu, gdzie ubrani w futra i stożkowe czapki pasterze cwałują na grzbietach niewielkich miejscowych koników za stadami swych kóz i owiec. A teraz unosili się już nad stepem i z daleka było widać miasto Bajkonur, a za nim poligon rakietowy w Tiuratamie.

Stoner poczuł, że ktoś opiera się o niego, i przekręcił się na swym siedzeniu. Był to Markow; na jego brodatej twarzy malował się lekki uśmieszek.

— Przybyliśmy do kraju w ten sam sposób, co nasz czcigodny Lenin w 1917 — powiedział głośno, aby przekrzyczeć huk silników maszyny.

— To Lenin już latał?

— Nie. — Markow nachylił się do ucha Stonera. — Niemcy wysłali go do Rosji w zaplombowanym wagonie. Żadnych przystanków, nikomu nie było wolno wysiadać ani wsiadać, aż dojechali do Piotrogrodu. My przybywamy z drugiej strony, ale w zaplombowanym samolocie.

Stoner puknął palcem w szybę okna.

— Wielka jest ta wasza Matka Rosja — rzekł.

— Och, to jeszcze nie Rosja — sprostował go Markow. — To Kazachstan, jedna z republik Związku Radzieckiego. Tutejsi ludzie to Azjaci… Mongołowie. Rosja leży o tysiąc kilometrów stąd, na północ i na zachód.

— Ale to jest część waszego kraju.

— Tak jak Porto Rico jest częścią Stanów Zjednoczonych.

Stoner znów zerknął przez okno.

— Całkiem niezły szmat ziemi — rzekł. — I wygląda na nie tknięty ludzką stopą… dziewiczy.

— Faktycznie, część Związku Radzieckiego to wciąż dziewicze ziemie — powiedział Markow. — Chruszczow marzył, aby je zagospodarować. Aby zbierać z nich bogate plony.

— No i co się stało?

— Wypędzili go z Kremla, gdy się nieco zagapił — odparł Markow z sardonicznym uśmiechem.

— Och.

— Zezwolili mu jednak na spokojne przejście na emeryturę. Zmarł śmiercią naturalną; rzecz dość niezwykła u radzieckiego przywódcy; oznaka, że się cywilizujemy.

— Śmiejesz się z tego czy płaczesz, Kirył? — spytał Stoner.

Markow wzruszył ramionami.